ఆంధ్ర నాట్యం: తెలుగు వారి శతాబ్దాల నృత్య కళా వైభవం

ఆంధ్ర నాట్యం: తెలుగు వారి శతాబ్దాల నృత్య కళా వైభవం

తెలుగు నేల మీద వెలసిన కళలన్నింటిలో నృత్య కళకు ఒక విశిష్టమైన స్థానం ఉంది. ప్రాచీన కాలం నుండి దేవాలయాలలో, రాజ దర్బారులలో విలసిల్లిన 'నట్టువ మేళం' సంప్రదాయాన్ని పునరుద్ధరించి, దానికి ఒక శాస్త్రీయ రూపాన్ని ఇచ్చిన అపురూప ప్రక్రియ "ఆంధ్ర నాట్యం". ఈ కళ యొక్క మూలాలను, చరిత్రను మరియు ప్రదర్శన రీతులను శాస్త్రీయంగా విశ్లేషించిన పరిశోధనా గ్రంథమే ఈ పుస్తకం.

రచయిత పరిచయం:

ఈ గ్రంథకర్త డాక్టర్ నటరాజ రామకృష్ణ గారు. వీరు భరతకళాప్రపూర్ణ, ఆంధ్రరత్న బిరుదులతో సత్కరించబడ్డారు. విస్మృతికి గురైన 'పేరిణి శివతాండవం' మరియు 'ఆంధ్ర నాట్యం' కళలకు పునర్జీవం పోసిన మహనీయులు. నృత్య రంగంలో వీరు చేసిన కృషికి గాను పద్మభూషణ్ వంటి పురస్కారాలు లభించాయి. కేవలం నర్తకుడిగానే కాకుండా, కళా చరిత్రకారుడిగా వీరి పరిశోధనలు అమూల్యమైనవి.

పుస్తక నేపథ్యం:

ఈ పుస్తకం 1987లో 'పేరిణి ఇంటర్నేషనల్' ద్వారా ప్రచురించబడింది. ఆంధ్ర నాట్యం కేవలం భరతనాట్యానికి ప్రతిరూపం కాదని, ఇది తెలుగు వారి స్వంత శైలి అని నిరూపించడానికి రచయిత చేసిన కృషి ఇందులో కనిపిస్తుంది. ప్రాచీన ఆలయ శిల్పాలు, ఆగమ గ్రంథాలు మరియు రాజప్రాసాదాల రికార్డులను ఆధారం చేసుకుని ఈ గ్రంథం రూపుదిద్దుకుంది.

పుస్తక సారాంశం:

ఈ పరిశోధనా గ్రంథం ఆంధ్ర నాట్యాన్ని మూడు ప్రధాన శైలులుగా విభజించి వివరిస్తుంది:

1. ఆగమ రీతి (దేవ నృత్యం): ఇది ఆలయ సంప్రదాయం. దేవాలయాలలో షోడశోపచార పూజల సమయంలో దైవ ప్రీతి కోసం చేసే నృత్యం. ముఖ్యంగా 'అష్ట దిక్పాలక పూజ'లో ఎనిమిది మంది దిక్పాలకుల కోసం ప్రత్యేక రాగాలు, తాళాలతో చేసే నృత్య భంగిమలను ఇందులో వివరించారు.

2. ఆస్థాన రీతి (రాజ నృత్యం): రాజ దర్బారులలో, పండిత సభల్లో ప్రదర్శించే నృత్యం. దీనినే 'కచ్చేరీ ఆట' లేదా 'దర్బారు ఆట' అని పిలిచేవారు. ఇందులో నర్తకి తన పాండిత్యాన్ని, అభినయ కౌశలాన్ని ప్రదర్శిస్తుంది.

3. నవజనార్దన పారిజాత రీతి: ఇది ఒక ప్రత్యేకమైన నృత్య నాటక రీతి. శృంగార రస ప్రధానంగా సాగే ఈ ప్రక్రియలో సత్యభామా కృష్ణుని సంవాదం మరియు అభినయం కీలక పాత్ర పోషిస్తాయి.

4. నట్టువ మేళం: స్త్రీ నర్తకులు (దేవదాసీలు) ప్రదర్శించిన ఈ కళలోని 'ఏకపాత్రాభినయం' విశిష్టతను రచయిత ఎత్తిచూపారు. నట్టువ మేళంలో నట్టువనార్ (గురువు), గాయకులు మరియు వాద్యకారుల సమన్వయం ఎలా ఉంటుందో వివరించారు.

5. సాంస్కృతిక వారసత్వం: ఆంధ్ర నాట్యం కేవలం వినోదం మాత్రమే కాదని, అది ఒక ఆధ్యాత్మిక సాధన అని, తెలుగు జాతి సంస్కృతికి అద్దం పట్టే మాధ్యమమని నటరాజ రామకృష్ణ గారు ఈ పుస్తకం ద్వారా ఉద్ఘాటించారు.

ఈ గ్రంథం నృత్య విద్యార్థులకు, కళా పరిశోధకులకు మరియు తెలుగు సంస్కృతిని ప్రేమించే ప్రతి ఒక్కరికీ ఒక కరదీపిక వంటిది.

---

పుస్తక మెటాడేటా (Metadata Table)

అంశం	వివరాలు
పుస్తక శీర్షిక	ఆంధ్ర నాట్యం (పరిశోధన)
రచయిత పేరు	డాక్టర్ నటరాజ రామకృష్ణ
రచయిత ప్రొఫైల్	పద్మభూషణ్ అవార్డు గ్రహీత, పేరిణి మరియు ఆంధ్ర నాట్య పునరుద్ధరణకర్త.
ప్రచురణ సంస్థ	పేరిణి ఇంటర్నేషనల్, హైదరాబాద్
ప్రచురణ సంవత్సరం	1987 (సెప్టెంబర్)
పేజీల సంఖ్య	సుమారు 100 పైన
ధర	రూ. 15.00 (నాటి ధర)
ISBN నంబర్	అందుబాటులో లేదు
వర్గం / శైలి	కళలు / నృత్య పరిశోధన (Arts / Dance Research)
ముఖ్య విభాగాలు	ఆగమ రీతి, ఆస్థాన రీతి, నవజనార్దన పారిజాతము.
సంప్రదింపు వివరాలు	అశోక్ నగర్, హైదరాబాద్ - 500 020.

---

Book Summary in English: Andhra Natyam (Research)

Book Title: Andhra Natyam (Parishodana)

Author: Dr. Nataraja Ramakrishna

Published: 1987

Summary:

"Andhra Natyam" is a seminal research work by the legendary dance maestro Dr. Nataraja Ramakrishna, who is credited with reviving this ancient Telugu dance form. The book provides a detailed historical and structural analysis of Andhra Natyam, which was traditionally known as 'Nattuva Melam'.

Dr. Ramakrishna categorizes the dance into three distinct traditions: Agama Reethi (Temple tradition performed for deities), Asthana Reethi (Court tradition performed for kings and scholars), and Navajanardana Parijatham (A unique lyrical dance-drama). The research delves into ancient scriptures, temple sculptures, and the lives of hereditary dancers to establish Andhra Natyam as a unique classical style distinct from Bharatanatyam. The book explains the technical nuances of 'Ekaharya Abhinaya' (solo portrayal of multiple characters) and the importance of 'Gadyas' and 'Ragas' in ritualistic performances. This work serves as an essential manual for dancers and historians, preserving the rich cultural legacy of the Telugu people for future generations.