ఆంధ్రప్రదేశ్లో మహిళోద్యమం: చైతన్యపథంలో తెలుగు వెలందులు
ఆంధ్రప్రదేశ్లో మహిళోద్యమం: చైతన్యపథంలో తెలుగు వెలందులు
తెలుగు నేల మీద మహిళల హక్కుల కోసం, సామాజిక సమానత్వం కోసం జరిగిన పోరాటాలు భారతీయ మహిళోద్యమ చరిత్రలో ఒక ప్రత్యేక అధ్యాయం. 19వ శతాబ్దపు మధ్యకాలం నుండి 20వ శతాబ్దపు అంత్యం వరకు ఆంధ్రదేశంలో మహిళలు సంఘటితమై సాగించిన ప్రస్థానాన్ని శాస్త్రీయంగా విశ్లేషించిన విశిష్ట గ్రంథం "ఆంధ్రప్రదేశ్లో మహిళోద్యమం".
రచయిత్రి పరిచయం:
ఈ గ్రంథకర్త మల్లాది సుబ్బమ్మ గారు. వీరు సుప్రసిద్ధ హేతువాది, స్త్రీవాద రచయిత్రి మరియు సామాజిక కార్యకర్త. మహిళాభ్యుదయం కోసం తన జీవితాన్ని అంకితం చేసిన సుబ్బమ్మ గారు, 'మహిళాభ్యుదయం', 'బంగారు సంకెళ్లు' వంటి అనేక గ్రంథాలను రచించారు. స్త్రీలపై జరుగుతున్న అత్యాచారాలకు, వివక్షకు వ్యతిరేకంగా క్షేత్రస్థాయిలో పోరాడటమే కాకుండా, వారి చరిత్రను అక్షరబద్ధం చేయడంలో ఆమె అగ్రగణ్యులు.
పుస్తక నేపథ్యం:
ఈ పుస్తకం 1980వ దశకంలో హైదరాబాద్లోని 'ప్రజాస్వామ్య ప్రచురణలు' ద్వారా వెలువడింది. 1860 నుండి 1983 వరకు సుమారు 120 ఏళ్ల కాలంలో ఆంధ్రప్రదేశ్లో వెలిసిన మహిళా సంఘాలు, అవి చేపట్టిన ఉద్యమాలపై జరిగిన లోతైన పరిశోధన ఇది. ఈ గ్రంథం రచయిత్రి యొక్క ఆంగ్ల పరిశోధనా వ్యాసం (Women's Movement & Women's Associations in A.P.) కు తెలుగు అనువాదం.
పుస్తక సారాంశం:
ఈ గ్రంథం ఆంధ్రదేశంలో మహిళల చైతన్యాన్ని మూడు ప్రధాన ఘట్టాలుగా విశ్లేషిస్తుంది:
సంస్కరణోద్యమ కాలం (1860-1920): కందుకూరి వీరేశలింగం వంటి మహనీయుల ఆధ్వర్యంలో జరిగిన సతీసహగమన నిరోధం, బాల్య వివాహాల రద్దు మరియు వితంతు పునర్వివాహ ప్రయత్నాలను ఈ పుస్తకం చర్చిస్తుంది. స్త్రీ విద్య కోసం వెలిసిన తొలి పాఠశాలలు, 'హితకారిణి' వంటి సంఘాల ప్రాముఖ్యతను వివరించారు.
జాతీయోద్యమం మరియు సంఘటిత శక్తి (1920-1947): గాంధేయ ఉద్యమ ప్రభావంతో మహిళలు ఇంటి గడప దాటి స్వాతంత్ర్య పోరాటంలోకి రావడం, మహిళా సంఘాల స్థాపన (ఉదా: ఆంధ్ర మహిళా సభ) గురించి రచయిత్రి గొప్పగా వివరించారు. దుర్గాబాయి దేశ్ముఖ్ వంటి ధీర వనితల నాయకత్వాన్ని అభినందించారు.
స్వాతంత్ర్యానంతర పోరాటాలు (1947-1983): స్వాతంత్ర్యం వచ్చిన తర్వాత కేవలం రాజకీయ హక్కులే కాకుండా, ఆర్థిక స్వయంప్రతిపత్తి కోసం, వరకట్న వేధింపులకు వ్యతిరేకంగా జరిగిన ఉద్యమాలను చర్చించారు. మల్లాది సుబ్బమ్మ గారు స్వయంగా పాల్గొన్న హేతువాద మరియు స్త్రీవాద ఉద్యమాల ప్రభావం ఇందులో కనిపిస్తుంది.
సంఘాల విశ్లేషణ: వివిధ జిల్లాలలో వెలిసిన చిన్న, పెద్ద మహిళా సంఘాల జాబితా, అవి నిర్వహించిన కార్యక్రమాలు, ప్రచురించిన పత్రికల వివరాలను గణాంకాలతో సహా ఇందులో పొందుపరిచారు.
ఈ గ్రంథం కేవలం గతాన్ని స్మరించుకోవడానికే కాదు, భవిష్యత్తులో మహిళా లోకం అనుసరించాల్సిన మార్గాన్ని నిర్దేశించడానికి ఒక దిక్సూచిలా పనిచేస్తుంది. స్త్రీవాద అధ్యయనకారులకు, సామాజిక కార్యకర్తలకు ఇదొక ప్రామాణిక గ్రంథం.
పుస్తక మెటాడేటా (Metadata Table)
| అంశం | వివరాలు |
| పుస్తక శీర్షిక | ఆంధ్రప్రదేశ్లో మహిళోద్యమం: మహిళా సంఘాలు (1860-1983) |
| రచయిత్రి పేరు | మల్లాది సుబ్బమ్మ |
| రచయిత్రి ప్రొఫైల్ | సుప్రసిద్ధ హేతువాది, స్త్రీవాద రచయిత్రి మరియు సామాజిక కార్యకర్త. |
| రచయిత్రి ఇతర రచనలు | ఆధునిక స్త్రీ, ఓ మహిళా! ముందుల సాగిపో, భావ వాహిని, మహిళాభ్యుదయం. |
| ప్రచురణ సంస్థ | ప్రజాస్వామ్య ప్రచురణలు (ప్రై) లిమిటెడ్, హైదరాబాద్ |
| ప్రచురణ సంవత్సరం | 1983 (పరిశోధనా కాలం ఆధారంగా) |
| పేజీల సంఖ్య | సుమారు 170 పైగా |
| ధర | అందుబాటులో లేదు (ప్రాచీన ప్రతి) |
| ISBN నంబర్ | అందుబాటులో లేదు |
| వర్గం / శైలి | సామాజిక శాస్త్రం / మహిళా అధ్యయనాలు (Women's Studies & History) |
| ముఖ్య విషయాలు | ఆంధ్రదేశంలో మహిళా సంఘాల ఆవిర్భావం, వికాసం మరియు ఉద్యమాలు. |
Book Summary in English: Andhra Pradesh Lo Mahilodyamam
Book Title: Andhra Pradesh Lo Mahilodyamam: Mahila Sanghalu (Women's Movement in Andhra Pradesh: Women's Associations 1860-1983)
Author: Malladi Subbamma
Publisher: Prajaswamya Prachuranalu, Hyderabad
Summary:
"Andhra Pradesh Lo Mahilodyamam" is a comprehensive historical and sociological study of the women's movement in the Andhra region, covering more than a century from 1860 to 1983. Authored by Malladi Subbamma, a legendary rationalist and feminist icon, the book serves as an archival record of the struggle for women's rights and social justice.
The narrative begins with the early social reform movements led by pioneers like Kandukuri Veeresalingam, who fought against Sati and child marriages while advocating for widow remarriage. It then documents the massive mobilization of women during the Indian Freedom Struggle, highlighting the role of organizations like the Andhra Mahila Sabha and leaders like Durgabai Deshmukh. The latter part of the book focuses on post-independence feminist challenges, including campaigns against the dowry system, domestic violence, and the fight for economic independence. Malladi Subbamma provides an extensive list of women's associations across various districts, analyzing their impact on legislation and social attitudes. This work is considered a cornerstone for understanding the feminist landscape and the evolution of gender consciousness in modern Andhra Pradesh.
Comments
Post a Comment