బొమ్మల కొలువు (కథాకదంబం) 1, 2 భాగాలు 7537

1. శీర్షిక & ప్రాథమిక గుర్తింపు విభాగం (Title & Basic Identification Block)
* పుస్తకం పూర్తి పేరు (తెలుగులో): బొమ్మల కొలువు (కథాకదంబం) 1, 2 భాగాలు

బొమ్మల కొలువు 7537

* Title in English Transliteration: Bommala Koluvu (Katha Kadambam) 1, 2
Bhagalu
* ఉపశీర్షిక (Subtitle): కథాకదంబం - 1, 2 భాగాలు
* ప్రత్యామ్నాయ / ఇతర పేర్లు (Alternate/Variant Titles): NA
* గ్రంథ రూపం / వర్గం (Category/Genre): బాల సాహిత్యం / చారిత్రక నాటకీయ బాల
కథల సంపుటి (Children's Literature / Historical Stories for Children)
2. రచయిత, సంపాదకులు & ఇతర కర్తల వివరాలు (Author & Contributor Details)
* రచయిత పూర్తి పేరు: ఏడిద కామేశ్వరరావు
* కలం పేరు / బిరుదులు (Pen Name / Titles): 'రేడియో అన్నయ్య', 'బాలభారతి'
(పిప్పర పండిత సదస్సు ఇచ్చిన బిరుదు)
* రచయిత కాలం / జీవిత కాలం (Birth-Death Dates): NA
* జన్మస్థలం / నివాసం: NA
* విద్యా అర్హతలు & వృత్తి: పత్రికా సంపాదకులు, విజయవాడ ఆకాశవాణి কেন্দ্রంలో
బాలల కార్యక్రమాల నిర్వాహకులు, ఆంధ్రప్రదేశ్ బాలల అకాడమీ 'బాలచంద్రిక'
మాసపత్రిక నిర్వాహక సంపాదకులు.
* సమకాలీన రచనలు / ఇతర ముఖ్య కృతులు: బాలభారతి (బాల గేయాలు), రంగబాల (బాల
నాటికలు), ఒప్పలకుప్ప (బాల నృత్య రూపకాలు).
* ఇతర కర్తల వివరాలు (Contributors):
* సంపాదకుడు (Editor): NA
* అనువాదకుడు (Translator): NA
* చిత్రకారుడు / ముఖచిత్ర డిజైనర్ (Illustrator/Cover Artist): NA
* ముందుమాట / పీఠిక రచయిత (Foreword/Introduction Author): రావూరు వెంకట
సత్యనారాయణరావు
* రచయిత పరిచయ వ్యాసం (Author Note): ఏడిద కామేశ్వరరావు గారు "రేడియో
అన్నయ్య"గా ఆంధ్రదేశమంతటా విశేష జనాదరణ పొందారు. ఆంధ్రకేసరి టంగుటూరి ప్రకాశం
పంతులు గారి వద్ద శిష్యరికం చేసి త్యాగసేవా ధర్మాలను, పింగళి-కాటూరి వంటి
మహాకవుల సహచర్యంతో సాహిత్య పటిమను అలవరచుకున్నారు. విజయవాడ ఆకాశవాణి కేంద్రం
ద్వారా సుదీర్ఘకాలం బాలల కార్యక్రమాలను నిర్వహించి, బాలల రంగస్థలానికి నూతన
రూపురేఖలు దిద్దారు. వీరు "బాలభారతి బాల విద్యాలయం"ను నెలకొల్పి ప్రసార
రంగానికే కాక ప్రత్యక్ష విద్యారంగానికి మహోన్నత సేవ అందించారు. విశ్వసాహితీ
ప్రపంచ తెలుగు మహాసభల సందర్భంగా ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం వీరిని సన్మానించింది.
3. సాహిత్య, విషయ & సామాజిక విశ్లేషణ (Literary, Content & Critical Analysis)
పరిచయం & నేపధ్యం (Introduction & Context)
"బొమ్మల కొలువు" గ్రంథం బాలల విజ్ఞాన వికాసానికి, చారిత్రక స్పృహను
పెంపొందించడానికి ఏడిద కామేశ్వరరావు గారు రచించిన ఒక అపూర్వమైన బాల కథా
సంపుటి. సాయంత్రం వేళల్లో ఇళ్లలో పేర్చే సాంప్రదాయ బొమ్మల కొలువును నేపథ్యంగా
తీసుకుని, ఆ బొమ్మలే సజీవంగా మారి పిల్లలకు తమ చారిత్రక గాథలను చెప్పే ఒక నూతన
శిల్పంతో ఈ గ్రంథం రూపొందింది.
రచయిత అంతరంగం & సంకల్పం (Author's Intent & Purpose)
పిల్లలకు కేవలం వినోదాన్ని మాత్రమే కాక, ప్రాచీన భారతదేశ మరియు ఆంధ్రదేశ
సంస్కృతి, చరిత్ర, వీరగాథలను అత్యంత ఆకర్షణీయంగా పరిచయం చేయడమే రచయిత ప్రధాన
సంకల్పం. రావూరు వెంకట సత్యనారాయణరావు గారు తన ముందుమాటలో పేర్కొన్నట్లుగా,
పిల్లల లేత మనస్సుల్లో ధైర్య సాహసాలు, దేశభక్తి, ఉత్సుకతలను రగిల్చేందుకు
బొమ్మల చేత కథలు చెప్పించే నూతన సాహిత్య ప్రక్రియకు రచయిత శ్రీకారం చుట్టారు.
ప్రధాన విషయ సారాంశం (Core Summary & Key Themes)
ఈ కథాకదంబంలో 'గోపి' అనే బాలుడు బొమ్మల కొలువును చూస్తూ నిద్రమత్తులోకి
జారినప్పుడు, ఆ కొలువులోని పై మెట్లపై ఉన్న వివిధ చారిత్రక విగ్రహాలు/బొమ్మలు
అతనితో మాట్లాడతాయి:
* బుద్ధుని కొలువు: శాంతి, అహింసల ప్రతీక అయిన గౌతమ బుద్ధుని జీవితం, ప్రశాంత
వాతావరణంలో గోపీకి బుద్ధుని విశిష్టత వెల్లడికావడం.
* విద్యారణ్య కొలువు: విజయనగర సామ్రాజ్య స్థాపనకు మూలకారకుడైన విద్యారణ్య
స్వామి ఆవిర్భావం, ఆయన ఆజానుబాహు విగ్రహం మరియు విజయనగర వైభవం గోపీ కళ్లముందు
సాక్షాత్కరించడం.
* రుద్రమ కొలువు: కాకతీయ వీరనారి రాణి రుద్రమదేవి శౌర్య ప్రతాపాలు, ఓరుగల్లు
కోట వైభవం, రాతి నిర్మాణాల సౌందర్యాన్ని ఆవిష్కరించడం.
* ఇలవేల్పు: ఈ కథలతో పాటు ఈశ్వర భక్తి, ప్రార్థన ద్వారా అంతరంగాన్ని
నింపుకునే ఆత్మనివేదన గీతాలు కూడా ఇందులో అంతర్లీనంగా ఉన్నాయి.
భాషా శైలి & వ్యాకరణ విశ్లేషణ (Language Style & Literary Tropes)
రచయిత కథనాలను అత్యంత తేలికైన, తీయని వ్యావహారిక తెలుగులో నడిపించారు.
"పుచ్చపువ్వులా పున్నమి వెన్నెల", "ముత్యాలపందిరిలో ఆకాశం" వంటి మనోజ్ఞమైన
వర్ణనలు, భావనాత్మక అలంకారాలు బాలలను స్వప్నలోకంలోకి తీసుకెళ్తాయి. కథలోని
పాత్రల సంభాషణలు ప్రత్యక్ష పద్ధతిలో ఉండి, చదువరికి ఒక నాటకాన్ని లేదా
దృశ్యాన్ని చూస్తున్న అనుభూతిని కలిగిస్తాయి.
పరిశోధనాత్మక & సాంస్కృతిక ప్రాముఖ్యత (Research & Cultural Value)
తెలుగు బాల సాహిత్యంలో చారిత్రక నవలలు/కథలను చెప్పే శైలిలో ఇది ఒక పెద్ద
విప్లవం. సాంప్రదాయ పండుగ ఆచారమైన "బొమ్మల కొలువు"ను ఒక బోధనాత్మక మాధ్యమంగా
(Pedagogical tool) మార్చి, పిల్లలకు చారిత్రక జ్ఞాపకశక్తిని అందించడంలో ఈ
గ్రంథం విశేషమైన సాంస్కృతిక ప్రాధాన్యతను సంతరించుకుంది.
ముగింపు & పాఠకుల మార్గదర్శి (Conclusion & Target Audience)
ఈ పుస్తకం ప్రాథమిక మరియు ఉన్నత పాఠశాల విద్యార్థులకు, ఉపాధ్యాయులకు, నాటక
కళాకారులకు మరియు బాల సాహిత్య పరిశోధకులకు ఒక అమూల్యమైన మార్గదర్శి.
సంస్కృతి-చరిత్రలను పిల్లల మనస్సుల్లో నాటడానికి ఈ గ్రంథం అత్యుత్తమ రిఫరెన్స్
గైడ్‌గా ఉపయోగపడుతుంది.
4. విపుల సాంకేతిక మెటాడేటా (Technical Metadata - Wikidata & MARC Compatible)
* P1476 (Title): బొమ్మల కొలువు (Bommala Koluvu)
* P1680 (Subtitle): కథాకదంబం - 1, 2 భాగాలు
* P31 (Instance of): Collection / Book
* Wikidata ID: NA
* P18 (Image/Cover Art): NA
* P50 (Author): ఏడిద కామేశ్వరరావు ('రేడియో అన్నయ్య')
* P110 (Illustrator): NA
* P11105 (Annotator / వ్యాఖ్యానకర్త): NA
* P123 (Publisher / ప్రచురణకర్త): రేడియో అన్నయ్య ప్రచురణలు
* P655 (Translator / అనువాదకుడు): NA
* P98 (Editor / సంపాదకుడు): NA
* P767 (Contributor / సహకారి): NA
* P872 (Printer / ముద్రాపకుడు): శ్రీ లక్ష్మీనారాయణ ప్రింటింగ్ ప్రెస్,
మాచవరం, విజయవాడ-520 004
* P2679 (Foreword Author / ముందుమాట రచయిత): రావూరు వెంకట సత్యనారాయణరావు
* P2680 (Afterword Author / వెనుకమాట రచయిత): NA
* Financial Sponsor / Patron (పోషకులు / ఆర్థిక సహాయం): గ్రంథ అంకితం: శ్రీ
కావూరి కుటుంబరావు
* P212 (ISBN-13): NA
* P957 (ISBN-10): NA
* P243 (OCLC): NA
* P675 (Google Books ID): NA
* P648 (Open Library ID): NA
* P2034 (Gutenberg ID): NA
* P724 (Internet Archive ID): NA
* P8383 (Goodreads ID): NA
* P6721 (K10plus ID): NA
* Total Dewey Decimal Classification (DDC): 4/077 / 666 / 200 (పుస్తకం
స్కాన్ సీలుపై ఉన్న సంఖ్యల ఆధారంగా)
* Universal Decimal Classification (UDC): NA
* P407 (Language): Q8097 (Telugu)
* P291 (Place of Publication / ప్రచురణ ప్రాంతం): విజయవాడ / హైదరాబాదు
(ముందుమాట తేదీ ప్రదేశం ప్రకారం)
* P577 (Publication Date / ప్రచురణ తేదీ): 2-10-1980 (2 అక్టోబర్ 1980)
* P1104 (Number of Pages / పేజీల సంఖ్య): NA
* P2635 (Number of Volumes / సంపుటాల సంఖ్య): 2 (1, 2 భాగాలు ఒకే ప్రతిలో
ప్రచురితం)
* P393 (Edition / ముద్రణ): NA
* Copies Printed (ప్రతుల సంఖ్య): NA
* Price (Printed Price / వెల): NA
* P437 (Format / Paper Quality / ప్రతి రూపం): Print / Digital PDF
* Koha_Cost: NA
5. వర్గీకరణ & డిజిటల్ ఆర్కైవల్ ఫీల్డ్స్ (Classification & Archival Studies)
* Work_Genre_P136: Children's Historical Fiction / Short Stories
* Work_Subject_P921: Children's stories, Indian History, Telugu Heritage,
Bommala Koluvu tradition, Historical figures in Telugu literature
* Work_Country_P495: India
* Work_Movement_P135: బాల సాహిత్యం (Children's Literary Movement)
* Work_Based_On_P144: భారతీయ మరియు ఆంధ్ర ప్రదేశ్ చారిత్రక గాథలు / బొమ్మల
కొలువు ఆచారం
* Dewey Decimal Classification (DDC) Number: 894.8273 (బాల కథా సాహిత్యం) /
4/077 (లైబ్రరీ లేబుల్ ప్రకారం)
* Colon Classification (CC) Class Number: NA
* Koha Classification Tag / Call Number: 4/077 / EDI (శ్రీకృష్ణదేవరాయ
తెలుగు భాషా నిలయం, హైదరాబాద్ సీలు ఆధారంగా)
* Copyright Status / Public Domain: Public Domain / Undetermined
5. English Summary
{ANCHOR_ENGLISH_SUMMARY}
Bommala Koluvu (Katha Kadambam - Parts 1 & 2) is a unique work of
children's historical fiction authored by the celebrated Telugu
broadcasting pioneer and writer Edida Kameshwar Rao, widely known as "Radio
Annayya". Dedicated to Katuri Kutumbarao, the book features a commendable
foreword written by Ravuru Venkata Satyanarayana Rao dated October 2, 1980.
Published by Radio Annayya Publications and printed at Sri Lakshminarayana
Printing Press in Vijayawada, this anthology presents a creative narrative
framework designed to instill cultural awareness and historical
consciousness among young readers.
The core narrative technique centers on the festive tradition of Bommala
Koluvu (the seasonal display of artistic dolls). In the story, a young boy
named Gopi gazes at the arranged dolls in a serene, moonlight-lit room
after a festive gathering. As he slips into a dreamlike state, the
inanimate dolls representing historical and legendary figures come alive
and speak directly to him. Through these magical interactions, the text
introduces major historical chapters and personalities: Lord Buddha
imparting messages of peace, Sage Vidyaranya detailing the founding of the
Vijayanagara Empire, and Queen Rudrama Devi showcasing Kakatiya valor and
architectural heritage. Devotional verses (Ilavelpu) are also interspersed
to cultivate moral and spiritual reflection.
Literarily, the work introduces a novel technique in Telugu children's
literature by transforming static cultural displays into interactive
pedagogical storytelling. Written in clear, evocative colloquial prose
enriched with vivid descriptive imagery, the book makes complex historical
events accessible and engaging for children. Bommala Koluvu serves as a
crucial reference for scholars studying broadcast-era children's literature
in Andhra Pradesh, performance-based pedagogy, and regional print culture
preserved in historic repositories such as the Sri Krishnadevaraya Telugu
Bhasha Nilayam.