మాణూక్యోపనిషత్1344

## 1. శీర్షిక & ప్రాథమిక గుర్తింపు విభాగం (Title & Basic Identification
Block)
* **పుస్తకం పూర్తి పేరు (తెలుగులో):** మాణూక్యోపనిషత్
* **Title in English Transliteration:** Mandukyopanishat
* **ఉపశీర్షిక (Subtitle):** NA
* **ప్రత్యామ్నాయ / ఇతర పేర్లు (Alternate/Variant Titles):**
మాండూక్యోపనిషత్తు
* **గ్రంథ రూపం / వర్గం (Category/Genre):** ఆధ్యాత్మికం / ఉపనిషత్
వ్యాఖ్యానం / వేదాంత తత్త్వశాస్త్రం
## 2. రచయిత, సంపాదకులు & ఇతర కర్తల వివరాలు (Author & Contributor Details)
* **రచయిత పూర్తి పేరు:** NA (శ్రీకృష్ణానంద మఠం ద్వారా ప్రచురితం)
* **కలం పేరు / బిరుదులు (Pen Name / Titles):** NA
* **రచయిత కాలం / జీవిత కాలం (Birth-Death Dates):** NA
* **జన్మస్థలం / నివాసం:** దిల్సుఖ్నగర్, హైదరాబాద్ - 500 036
* **విద్యా అర్హతలు & వృత్తి:** NA
* **సమకాలీన రచనలు / ఇతర ముఖ్య કૃతులు:** శ్రీమద్భగవద్గీతోపనిషత్తులు
(శ్రీకృష్ణానందమఠం ప్రచురణ)
* **ఇతర కర్తల వివరాలు (Contributors):**
* **సంపాదకుడు (Editor):** NA
* **అనువాదకుడు (Translator):** NA
* **చిత్రకారుడు / ముఖచిత్ర డిజైనర్ (Illustrator/Cover Artist):** NA
* **ముందుమాట / పీఠిక రచయిత (Foreword/Introduction Author):** NA
* **రచయిత పరిచయ వ్యాసం (Author Note):** ఈ గ్రంథం హైదరాబాద్
దిల్సుఖ్‌నగర్‌లోని 'శ్రీకృష్ణానంద మఠం / శ్రీకృష్ణానందాశ్రమ గీతాప్రచార సంఘం'
(Regd No. 308/67) ద్వారా ప్రచురించబడింది. ఉపనిషత్తుల లోతైన తాత్పర్యాన్ని,
ప్రణవ (ఓంకార) తత్త్వాన్ని తత్త్వదృష్టితో వివరించడానికి ఈ సంస్థ ద్వారా అనేక
ఆధ్యాత్మిక విద్యా గ్రంథాలు వెలువడ్డాయి. అద్వైత సిద్ధాంతం ద్వారా మానవుని
అవస్థాత్రయాలు (జాగ్రత్, స్వప్న, సుషుప్తి) మరియు తురీయావస్థల ప్రాశస్త్యాన్ని
సామాన్య సాధకులకు సైతం వ్యావహారిక శైలిలో వివరించడం వీరి ప్రచురణల ముఖ్య
ప్రత్యేకత.
## 3. సాహిత్య, విషయ & సామాజిక విశ్లేషణ (Literary, Content & Critical
Analysis)
* **పరిచయం & నేపధ్యం (Introduction & Context):**
'మాణూక్యోపనిషత్' అనేది అథర్వవేదానికి చెందిన అత్యంత కీలకమైన పది ప్రధాన
ఉపనిషత్తులలో ఒకటి. ఓంకార ప్రణవ ఉపాసన, అద్వైత బ్రహ్మతత్త్వం, మరియు జీవుని
మానసిక అవస్థల విశ్లేషణ ద్వారా ఆత్మసాక్షాత్కారాన్ని అందించడమే ఈ వ్యాఖ్యాన
గ్రంథం యొక్క ప్రాథమిక లక్ష్యం.
* **రచయిత అంతరంగం & సంకల్పం (Author's Intent & Purpose):**
గ్రంథముందుమాట ("తత్త్వపరంగ అర్థంచేసుకోవటానికే") ప్రకారం — ఉపనిషత్తులను
కేవలం సామాన్యుల స్థాయికి దింపకుండా, సాధకుల దృష్టిని పరమాత్మ సన్నిధికి
లేపడమే (యోగాభ్యాసం) ఈ వ్యాఖ్యాన రచన యొక్క ప్రధాన సంకల్పం. జగత్తు-జీవుడు
అసత్యమని, ప్రణవాలంబన ద్వారా అద్వైత స్థితిని పొందడమే శాస్త్ర తాత్పర్యమని
నిరూపించడం ఈ ప్రచురణ వెనుక ఉన్న దృక్పథం.
* **ప్రధాన విషయ సారాంశం (Core Summary & Key Themes):**
ఈ గ్రంథంలో మాండూక్య ఉపనిషత్తులోని 12 మంత్రాల సారాంశం మరియు ప్రణవ
విశ్లేషణ సమగ్రంగా చర్చించబడింది.
* **అద్వైత సిద్ధాంతం & ప్రణవ విశిష్టత:** "ఏకమేవాద్వితీయం బ్రహ్మ" —
పరబ్రహ్మము ఒక్కటే నిజం. వేదాలు, భగవద్గీత, కఠోపనిషత్తులలో ఉదహరించినట్లుగా
ఓంకారమే సర్వవేద సారం మరియు సాధనకు ప్రధాన ఆలంబన.
* **అవస్థాత్రయ విశ్లేషణ:** జీవుని జాగ్రత్, స్వప్న, సుషుప్తి అవస్థల
ప్రవర్తన, విషయవాసనల వ్యాప్తి, మరియు భ్రాంతి క్రమాలను మంత్రాల సమన్వయంతో (5,
6, 9, 10, 11 మంత్రాలు) వివరించారు. నాదరహితమైన 'అమాత్ర' లేదా తురీయావస్థయే
(12వ మంత్రం) పరమాత్మ ప్రవేశానికి మార్గమని ప్రతిపాదించారు.
* **ఆధునిక లౌకిక విమర్శ:** మానవుడు విషయభోగాలలో, సౌకర్యాలలో (పీటల నుండి
సోఫాలు, డైనింగ్ టేబుళ్లు, అంతస్తుల భవనాలు, టెరిలిన్/నైలాన్ దుస్తుల వరకు
జరిగిన మార్పులు) మునిగిపోతూ విషయభ్రాంతిని పెంచుకుంటున్న తీరును నిత్యజీవిత
ఉదాహరణలతో విమర్శించారు.
* **Key Takeaways:** విషయభ్రాంతి సంసార బంధానికి, దుఃఖానికి కారణం; ఓంకార
విచారణ మరియు అద్వైత దృష్టి మాత్రమే జీవుడికి నిజమైన ముక్తిని అందించగలవు.
* **భాషా శైలి & వ్యాకరణ విశ్లేషణ (Language Style & Literary Tropes):**
గ్రంథంలో వాడిన భాష సులువైన వ్యావహారిక తెలుగు వచనం, సంభాషణాత్మక
ఆధ్యాత్మిక బోధనా శైలిలో ఉంది. మంత్ర భాగాలను పదం పదం విడదీసి (పదచ్ఛేదము,
విజ్ఞానపరమైన బోధ) వివరించడమే కాక, ఆధునిక లౌకిక ఉదాహరణలను ("Castor wheels",
"Dining Table", "Reversible reaction", "Shuttle service") ఉపయోగిస్తూ
వేదాంతాన్ని నిత్యజీవితానికి అనుసంధానించారు.
* **పరిశోధనాత్మక & సాంస్కృతిక ప్రాముఖ్యత (Research & Cultural Value):**
తెలుగు వేదాంత సాహిత్యంలో మాండూక్య ఉపనిషత్తును బోధించేటప్పుడు, సంప్రదాయ
వ్యాఖ్యానాన్ని ఆధునిక సమాజ వినియోగ సంస్కృతితో (Consumerism) ముడిపెట్టి
విమర్శించిన తీరు అత్యంత ప్రత్యేకమైనది. అథర్వవేద ఉపనిషత్ అధ్యయనానికి ఇది ఒక
విశిష్ట ఆధారం.
* **ముగింపు & పాఠకుల మార్గదర్శి (Conclusion & Target Audience):**
ఈ గ్రంథం అద్వైత వేదాంత విద్యార్థులకు, ఆధ్యాత్మిక సాధకులకు, ముముక్షువులకు
మరియు ఉపనిషత్ పరిశోధకులకు అనుకూలమైనది. విషయవాసనలను అధిగమించి, ప్రణవ ధ్యానం
ద్వారా ఆత్మతత్త్వాన్ని అర్థం చేసుకోవడానికి ఇది ఒక ఉపయుక్తమైన రిఫరెన్స్.
## 4. విపుల సాంకేతిక మెటాడేటా (Technical Metadata - Wikidata & MARC
Compatible)
* **ప్రాథమిక వికీడేటా & కేటలాగ్ వివరాలు:**
* P1476 (Title): మాణూక్యోపనిషత్
* P1680 (Subtitle): NA
* P31 (Instance of): Book / Monograph / Upanishad Commentary
* Wikidata ID: NA
* P18 (Image/Cover Art): NA
* **కర్తలు & సంస్థలు (Persons & Entities):**
* P50 (Author): NA
* P110 (Illustrator): NA
* P11105 (Annotator): NA
* P655 (Translator): NA
* P98 (Editor): NA
* P767 (Contributor): NA
* P2679 (Foreword Author): NA
* P2680 (Afterword Author): NA
* P123 (Publisher): శ్రీకృష్ణానంద మఠం, దిల్సుఖ్నగర్, హైదరాబాద్ - 500 036
* P872 (Printer / Press): NA
* **గుర్తింపు సంఖ్యలు (Identifiers):**
* P212 (ISBN-13): NA
* P957 (ISBN-10): NA
* P243 (OCLC Number): NA
* P675 (Google Books ID): NA
* P648 (Open Library ID): NA
* P2034 (Project Gutenberg ID): NA
* P724 (Internet Archive ID): NA
* P8383 (Goodreads Identifier): NA
* P6721 (K10plus PPN): NA
* **సందర్భం, ముద్రణ & భౌతిక వివరాలు (Physical & Publication Details):**
* P407 (Language): Telugu
* P291 (Place of Publication): దిల్సుఖ్నగర్, హైదరాబాద్ (Dilsukhnagar,
Hyderabad)
* P577 (Publication Date / Year): NA
* P1104 (Page Count): NA (స్కాన్ పుటల ఆధారంగా 70 పైగా)
* P2635 (Number of Volumes): NA
* P393 (Edition Number): NA
* P1031 (Legal Citation / Registration No): Regd No. 308/67
(శ్రీకృష్ణానందాశ్రమ గీతాప్రచార సంఘం)
* P186 (Material Used): Paper / Digital
* P437 (Distribution Format): Digital PDF / Print
* Cost / Original Price (ధర): ₹ 12.00 / ₹ 15.00 (రూ. 12/- / రూ. 15/-)
## 5. వర్గీకరణ & డిజిటల్ ఆర్కైవల్ ఫీల్డ్స్ (Classification & Archival
Studies)
* **Work_Genre_P136:** Upanishad Commentary / Advaita Vedanta / Spiritual
Philosophy
* **Work_Subject_P921:** Mandukya Upanishad, Omkara Pranava, Advaita,
Avasthatraya (Jagrat, Swapna, Sushupti), Turiya, Sri Krishnananda Matham
* **Work_Country_P495:** India
* **Work_Movement_P135:** Modern Vedantic Prose Commentary / Upanishad
Exegesis
* **Work_Based_On_P144:** Mandukya Upanishad (Atharvaveda)
* **Dewey Decimal Classification (DDC) Number:** 294.59218 / 294.5
* **Colon Classification (CC) Class Number:** R341
* **Koha Classification Tag / Call Number:** 1344 (శ్రీకృష్ణదేవరాయాంధ్ర
భాషా నిలయం / హైదరాబాద్ కేటలాగ్ సంఖ్య: 1344)
* **Copyright Status / Public Domain:** Copyrighted ("సర్వస్వామ్యసంకలితము"
- శ్రీకృష్ణానంద మఠం)
## 6. English Academic Abstract & Metadata Summary
* **Objective & Scope:**
*Mandukyopanishat*, published with an analytical commentary by Sri
Krishnananda Matham (Dilsukhnagar, Hyderabad), is a Telugu philosophical
exposition of the Mandukya Upanishad belonging to the Atharvaveda. The
primary objective of the work is to elucidate Advaita Vedanta metaphysics,
focusing on non-duality (*Advaita*), the spiritual significance of the
sacred syllable Om (*Pranava*), and the systematic analysis of human states
of consciousness (*Avasthatraya*).
* **Methodology & Content Overview:**
The text employs a contemporary prose commentary approach combined with
verse-by-verse textual analysis (*Mantra Mananam*). It breaks down key
mantras (including mantras 5, 6, 9, 10, 11, and 12) to examine the three
states of existence—waking (*Jagrat*), dreaming (*Swapna*), and deep sleep
(*Sushupti*)—alongside the transcendent fourth state (*Turiya / Amathra*).
Uniquely, the commentary uses analogies drawn from modern material life
(evolution of furniture, housing, synthetic clothing) to critique how
sensory attachment (*Vishaya Bhranti*) traps human consciousness,
contrasting it with the liberating nature of *Pranava* meditation.
* **Literary & Academic Significance:**
This publication provides an accessible yet rigorous vernacular
interpretation of one of the shortest yet most profound Principal
Upanishads. It integrates scriptural rigor with socio-philosophical
commentary, making it a valuable resource for South Asian philosophical
scholarship.
* **Recommendation:**
Recommended for researchers in Advaita Vedanta, Indian Philosophy, Vedic
Studies, Telugu Exegesis, and digital archivists indexing modern Indian
religious literature.