శ్రీ మదంద్ర లింగాపూరణము-1618

# శ్రీమదాంధ్ర లింగపురాణము
## సాహిత్య / విషయ విశ్లేషణ వ్యాసం
### పరిచయం
భారతీయ పౌరాణిక సాంప్రదాయంలో 18 మహాపురాణాలలో **లింగపురాణం** అత్యంత
విలక్షణమైన శైవ మహాపురాణం. శివతత్వం, శైవ సిద్ధాంతాలు, యోగ సాధన మరియు క్షేత్ర
మాహాత్మ్యాలను సవివరంగా ఆవిష్కరించే ఈ దివ్య గ్రంథాన్ని తెలుగులోకి అత్యంత
ప్రౌఢమైన కవితా శైలిలో అనువదించిన ప్రముఖ గ్రంథమే **'శ్రీమదాంధ్ర
లింగపురాణము'**. కవిశేఖర, విద్వద్రాజ **ములుగు చంద్రమౌళిశాస్త్రి** గారు
ఆంధ్రీకరించిన ఈ బృహత్ కావ్యం ఆధ్యాత్మిక సాహిత్య విభాగం (Religious / Puranic
Poetry) కిందకు వస్తుంది. పద్య-గద్య మయమైన ప్రబంధ-పౌరాణిక శైలిలో సాగే ఈ రచన
శైవ తత్వాన్ని భక్తిరసభరితంగా పాఠకులకు అందిస్తుంది.
### రచయిత అంతరంగం
ఈ గ్రంథకర్త **ములుగు చంద్రమౌళిశాస్త్రి** గారు పండిత పరంపరకు చెందిన
కవిశేఖరుడు. తన పూర్వీకులైన ములుగు పాపయమనీషి, ఇందవారాధ్యుల వంటి గొప్ప
శైవాచార్యుల భక్తి సాంప్రదాయాన్ని, పండిత ప్రతిభను పుణికిపుచ్చుకున్న వీరు
తీవ్రమైన శివభక్తి శ్రద్ధలతో ఈ ఆంధ్రీకరణను చేపట్టారు. సంస్కృత మూలంలోని
గూఢమైన యోగ సాధనలను, తత్వవిచారాన్ని సమగ్రంగా అర్థం చేసుకుని, ప్రాచీన
కావ్యభాషా నైపుణ్యంతో తెలుగు పద్యబంధంలోకి అమర్చడంలో వారి కవితా పటుత్వం,
శాస్త్ర పరిజ్ఞానం స్పష్టంగా వ్యక్తమవుతాయి.
### పుస్తక సారాంశం / ప్రధానాంశం
ఈ గ్రంథం పౌరాణిక క్రమంలో నైమిశారణ్యంలో శౌనకాది మునులు సూత మహర్షిని
ప్రార్థించి, లింగపురాణ వైభవాన్ని తెలపాల్సిందిగా కోరడంతో ప్రారంభమవుతుంది.
సూతుడు బ్రహ్మ, సనత్కుమా రులు, వ్యాస మహర్షుల ద్వారా సంక్రమించిన ఈ దివ్య
పురాణ కథనాన్ని శౌనకాదులకు ఉపదేశిస్తాడు.
గ్రంథారంభంలో సృష్టి, స్థితి, లయ కారణమైన పరమేశ్వరుని తత్వం,
అఘోర-సద్యోజాత-వామదేవాది పంచ బ్రహ్మ మంత్రాల ఉత్పత్తి, జ్యోతిర్లింగావిర్భావం
(బ్రహ్మ, విష్ణులు లింగ స్వరూపానికి ఆదిమధ్యాంతాలను కనుగొనలేక పరాభవమంది
శివుని స్తుతించడం) విస్తృతంగా వర్ణించబడ్డాయి. ద్వితీయాశ్వాసంలో పరమశివుడు
దారుకావనంలో ప్రవేశించడం, అక్కడి మునులు కామమోహితులై భ్రాంతిచెందడం, అనంతరం
బ్రహ్మదేవుడు ఆ మునులకు శివతత్వాన్ని, లింగపూజా విధానాన్ని, యోగ ధర్మాలను
హితోపదేశం చేయడం సుదీర్ఘంగా వర్ణించబడింది.
దీనితో పాటు సుదర్శనోపాఖ్యానము, శ్వేతోపాఖ్యానము (యముని భయాల నుండి శివభక్తులు
రక్షించబడటం), దధీచి-క్షుపుల సంవాదం వంటి అనేక ఆసక్తికర పౌరాణిక గాథలు ఇందులో
చోటుచేసుకున్నాయి. యోగ లక్షణాలు, యోగాభ్యాస విఘ్నాలు, యోగ సిద్ధులు మరియు
అష్టమాశ్వాసంలో మహేశ్వర యోగ సాధన ద్వారా లభించే సాయుజ్య ముక్తి వైభవం సవివరంగా
ఆవిష్కరించబడ్డాయి.
### శైలి మరియు విశ్లేషణ
ఈ పుస్తకం సాంప్రదాయ ప్రబంధ శైలిలో, పద్య-గద్య లయలతో అత్యంత ప్రౌఢంగా
సాగుతుంది. ఉత్పలమాల, చంపకమాల, సీస పద్యాలు మరియు కంద పద్యాలలో కవి చూపిన పదాల
అల్లిక, ఉత్ప్రాసలు, సమాస భూయిష్టమైన శైలి అద్భుతంగా ఉంటాయి. దారుకావన
వర్ణనలు, జ్యోతిర్లింగ ఆవిర్భావ ఘట్టాలలో కవి ఉపయోగించిన తీవ్ర ధ్వని-రస
పరిపోషణ పాఠకుడిని భక్తి పారవశ్యంలో ముంచెత్తుతాయి. పౌరాణిక పాండిత్యంతో పాటు
వైదగ్ధ్యం కలిగిన శైవ ప్రబంధ కావ్యాలకు ఇదొక మచ్చుతునక.
### ముగింపు
శ్రీమదాంధ్ర లింగపురాణము కేవలం ఒక పురాణ గ్రంథం మాత్రమే కాదు; అది శైవ
తత్వవిచారం, యోగ శాస్త్రం మరియు తెలుగు పద్య సాహిత్య సౌందర్యాల త్రివేణి
సంగమం. శైవ సంస్కృతిని, సంస్కృత పురాణానువాద రీతులను పరిశోధించే పరిశోధకులకు,
ఆధ్యాత్మిక సాధకులకు మరియు తెలుగు ప్రబంధ ప్రియులకు ఇది తప్పక చదవాల్సిన
అత్యుత్తమ కావ్యం.
## పుస్తక సమగ్ర సమాచారం (Technical Metadata)
### ప్రాథమిక వివరాలు (Basic Info):
* P1476 (Title): శ్రీ మదాంధ్ర లింగపురాణము
* P1680 (Subtitle): NA
* P31 (Instance of): Book
* Wikidata ID: NA
* P18 (Image/Cover): NA
### వ్యక్తులు (People):
* P50 (Author): ములుగు చంద్రమౌళిశాస్త్రి
* P110 (Illustrator): NA
* P11105 (Annotator): NA
* P123 (Publisher): NA
* P655 (Translator): ములుగు చంద్రమౌళిశాస్త్రి
* P98 (Editor): NA
* P767 (Contributor): NA
* P872 (Printer): NA
* P2679 (Foreword Author): NA
* P2680 (Afterword Author): NA
### గుర్తింపు సంఖ్యలు (IDs):
* P212 (ISBN-13): NA
* P957 (ISBN-10): NA
* P243 (OCLC): NA
* P675 (Google Books ID): NA
* P648 (Open Library): NA
* P2034 (Gutenberg): NA
* P724 (Internet Archive): NA
* P8383 (Goodreads): NA
* P6721 (K10plus): NA
### సందర్భం & ముద్రణ (Context & Edition):
* P407 (Language): Telugu (తెలుగు)
* P291 (Place of Publication): NA
* P577 (Pub Date): NA
* P1104 (Pages): NA
* P2635 (Volumes): NA
* P393 (Edition): NA
* P1031 (Legal Citation): NA
* P186 (Material): Paper
* P437 (Format): Printed Book
## అదనపు వివరాలు (Extended Fields)
* Work_Genre_P136: Poetry / Puranic Literature / Classical Telugu Prose &
Verse (DDC: 891.481)
* Work_Subject_P921: Linga Purana / Lord Shiva / Shaivism / Yoga Philosophy
* Work_Country_P495: India
* Work_Movement_P135: Classical Telugu Literature / Bhakti Movement
* Work_Based_On_P144: Linga Purana (లింగపురాణము)
* Koha_Cost: NA
* Total Dewey Decimal Classification – DDC ID: 891.481
## English Summary
*Srimadandhra Linga Puranam* is a classical Telugu verse rendering of the
sacred *Linga Purana*, translated and authored in poetic form by the
distinguished scholar and poet, Mulugu Chandramouli Sastri. Rooted in the
rich traditions of classical Telugu literature and Shaiva philosophy, the
work serves as a grand poetic translation that systematically presents the
mythos, philosophy, and spiritual directives centered on Lord Shiva.
The text begins in the sacred forest of Naimisharanya, where the sage Suta
narrates the origin, cosmic manifestations, and mysteries of the Shiva
Linga to Saunaka and other Rishis. The narrative comprehensively covers key
mythological events such as the manifestation of the Jyotirlinga, the
origins of the five sacred forms of Shiva (Sadyojata, Vamadeva, Aghora,
Tatpurusha, and Ishana), Shiva's entry into the Darukavana forest, and the
instruction of divine wisdom by Lord Brahma to the sages. Additionally,
legendary sub-episodes such as *Sudarsanopakhyanam*, *Svetopakhyanam*, and
the philosophical discourse between Dadhichi and Kshupa are woven into the
verse narrative.
Beyond mythological storytelling, the text delves deeply into the practical
and esoteric aspects of Shaiva Yoga, outlining the characteristics of a
yogi, obstacles to spiritual progression, and the ultimate attainment of
*Sayujya* liberation through devotion to Lord Shiva.
Characterized by complex metrics, classical Telugu idioms, and profound
devotional resonance, *Srimadandhra Linga Puranam* stands as a significant
contribution to Telugu puranic literature, appealing to literary scholars,
researchers in Shaivism, and ardent spiritual seekers alike.