శివ మహత్యము -1629

# శివ మాహాత్మ్యము (అను శివ పురాణము)
## సాహిత్య / విషయ విశ్లేషణ వ్యాసం
### పరిచయం
భారతీయ సనాతన వాఙ్మయంలో అష్టాదశ పురాణాలకు విశిష్టమైన స్థానముంది. అందులో
అతిపెద్దదైన స్కాంద పురాణము నందలి సూత సంహితకు చెందిన ఒక ముఖ్య భాగమే **"శివ
మాహాత్మ్యము"** (ఉపశీర్షిక: అను శివ పురాణము). మఛిలీపట్నం నివాసులైన శ్రీ
జిల్లా నాగలింగ శాస్త్రులవారి పుత్రుడగు జిల్లా లక్ష్మీనృసింహశాస్త్రి గారు
దీనిని ఆంధ్ర తాత్పర్య సహితంగా రూపకల్పన చేయగా, బ్రహ్మశ్రీ వెంపటి కుటుంబయ్య
శాస్త్రి గారు పరిష్కరించారు. ఈ గ్రంథం 1942లో మఛిలీపట్నంలోని 'ఆర్యానంద
ముద్రాక్షరశాల' నందు ప్రథమ ముద్రణగా వెలువడింది. డ్యూయీ డెసిమల్ వర్గీకరణ
(DDC) ప్రకారం ఇది హిందూ మతం, పురాణాలు మరియు శైవ సిద్ధాంతాల విభాగం (DDC
294.5925) కిందకు వస్తుంది. శైవ తత్త్వాన్ని, ఈశ్వర పూజా విధానాలను, పాశుపత
వ్రతాన్ని మూల సంస్కృత శ్లోకాలు మరియు సరళమైన తెలుగు తాత్పర్యంతో సామాన్య
పాఠకులకు అందుబాటులోకి తేవడం ఈ గ్రంథ ప్రాథమిక లక్ష్యం.
### రచయిత / సంపాదకుల అంతరంగం
గ్రంథకర్త జిల్లా లక్ష్మీనృసింహశాస్త్రి గారు మరియు పరిష్కర్త వెంపటి
కుటుంబయ్య శాస్త్రి గారు సంస్కృత శైవ పురాణ వాఙ్మయాన్ని ఆంధ్రులకు సుబోధకం
చేయాలనే తీవ్రమైన ధార్మిక తపన కలిగిన పండితులు. మూలంలో ఉన్న వేదసారమైన సూత
సంహితా భావాలు చెడిపోకుండా, భక్తిభావం ఉట్టిపడేలా ప్రతి శ్లోకానికి
గ్రాంథిక/సరళ వచనంలో తాత్పర్యాన్ని జోడించారు. శివానుగ్రహం, భక్తి ప్రచారం
మరియు సమాజంలో ధర్మ నిష్ఠను పెంపొందించడమే వారి ప్రధాన ఉద్దేశం.
### పుస్తక సారాంశం / ప్రధానాంశం
'శివ మాహాత్మ్యము' మొత్తం 13 అధ్యాయాలుగా విభజించబడి, శైవ సిద్ధాంతంలోని పరమ
రహస్యాలను, నైమిశారణ్యంలో శౌనకాది మునులకు సూత మహర్షి ఎరిగించినట్లుగా
వర్ణిస్తుంది.
* **గ్రంథావతారము & వేద విభజన (1వ అధ్యాయము):** నైమిశారణ్యంలో సత్రయాగం
ముగించిన మునులు సూతుని పూజించి, వేదసారమైన సంహితను చెప్పమని కోరతారు. సూతుడు
వ్యాసభగవానుని, శివుని స్మరించి అష్టాదశ పురాణాల నామాలను, చతుర్వేద విభజనను
వివరించాడు.
* **ఈశ్వర తత్త్వము & పూజావిధానం (2 - 7 అధ్యాయాలు):** ఈశ్వరుడు అనాది,
నిరాధారుడు, సర్వవ్యాపి అని నిరూపిస్తూ పాశుపత మాహాత్మ్యాన్ని, ఈశ్వర పూజ,
శక్తి పూజ, శివభక్త పూజల క్రమాన్ని విశదీకరించారు. ముక్తిని సాధించడానికి
శివభక్తియే ఏకైక మార్గమని ప్రబోధించారు.
* **సృష్టి క్రమము & జాతి నిర్ణయము (8 - 12 అధ్యాయాలు):** కాల సంఖ్య,
వరాహావతారంలో పృథివీ ఉద్ధరణ, బ్రహ్మ సృష్టి, హిరణ్యగర్భాది విశేష సృష్టి మరియు
జాతి నిర్ణయ ప్రక్రియలు శాస్త్రీయంగా వివరింపబడ్డాయి.
* **తీర్థ మాహాత్మ్యము & ముగింపు (13వ అధ్యాయము):** వృద్ధాచలం,
సూర్యపుష్కరిణి, క్షీరకుండం మొదలైన దివ్య తీర్థాల ప్రాశస్త్యాన్ని వివరించారు.
ఇంద్రజిత్తు రథం స్తంభించిన వృత్తాంతం, దక్షధ్వంసంలో పండ్లు ఊడిన సూర్యుడు ఈ
తీర్థ స్నానంతో తిరిగి పండ్లను పొందడం వంటి కథలు ఇందులో ఉన్నాయి. చివరగా
సూతుడు మునులకు వీడ్కోలు చెప్పి కైలాసానికి వెళ్లడంతో గ్రంథం పూర్తవుతుంది.
### శైలి మరియు విశ్లేషణ
ఈ గ్రంథం సంస్కృత శ్లోకం - తెలుగు తాత్పర్య శైలిలో నడుస్తుంది. ఆనాటి గ్రాంథిక
వచన ధోరణి ఉన్నప్పటికీ, తాత్పర్యాలు అత్యంత సులభంగా, పండితులతో పాటు
సామాన్యులు కూడా అర్థం చేసుకునేలా ఉన్నాయి. పురాణ సంబంధమైన కథనాలను, యజ్ఞ-పూజా
విధులను కళ్లముందు ఉంచేలా వివరణలు సాగాయి.
### ముగింపు
శైవ సంప్రదాయాన్ని, పురాణ విజ్ఞానాన్ని అధ్యయనం చేసే పరిశోధకులకు, నిత్య పూజా
విధానాలు మరియు ఆధ్యాత్మిక విషయాలపై ఆసక్తి ఉన్న సాధకులకు, మరియు ప్రాచీన
ముద్రణల ప్రతిపత్తిని కోరుకునే గ్రంథాలయాలకు ఈ 'శివ మాహాత్మ్యము' ఒక
ప్రామాణికమైన, అమూల్యమైన గ్రంథం.
## పుస్తక సమగ్ర సమాచారం (Technical Metadata)
ప్రాథమిక వివరాలు (Basic Info):
* P1476 (Title): శివ మాహాత్మ్యము
* P1680 (Subtitle): అను శివ పురాణము (స్కాందపురాణాంతర్భూతము)
* P31 (Instance of): Book / Religious Text / Purana
* Wikidata ID: NA
* P18 (Image/Cover): NA
వ్యక్తులు (People):
* P50 (Author): నామమాత్రంగా వేదవ్యాసుడు; ఆంధ్ర తాత్పర్యకర్త: జిల్లా
లక్ష్మీనృసింహశాస్త్రి
* P110 (Illustrator): NA
* P11105 (Annotator): NA
* P123 (Publisher): జిల్లా లక్ష్మీనృసింహశాస్త్రి (ఆర్యానంద ముద్రాక్షరశాల)
* P655 (Translator): జిల్లా లక్ష్మీనృసింహశాస్త్రి
* P98 (Editor): వెంపటి కుటుంబయ్య శాస్త్రి
* P767 (Contributor): NA
* P872 (Printer): ఆర్యానంద ముద్రాక్షరశాల, మఛిలీపట్టణము
* P2679 (Foreword Author): NA
* P2680 (Afterword Author): NA
గుర్తింపు సంఖ్యలు (IDs):
* P212 (ISBN-13): NA
* P957 (ISBN-10): NA
* P243 (OCLC): NA
* P675 (Google Books ID): NA
* P648 (Open Library): NA
* P2034 (Gutenberg): NA
* P724 (Internet Archive): NA
* P8383 (Goodreads): NA
* P6721 (K10plus): NA
సందర్భం & ముద్రణ (Context & Edition):
* P407 (Language): Sanskrit, Telugu
* P291 (Place of Publication): Machilipatnam
* P577 (Pub Date): 1942
* P1104 (Pages): 102+
* P2635 (Volumes): NA
* P393 (Edition): First Edition (ప్రథమ ముద్రణము)
* P1031 (Legal Citation): NA
* P186 (Material): Paper
* P437 (Format): Printed Book
## అదనపు వివరాలు (Extended Fields)
* Work_Genre_P136: Hindu Religious Text / Skanda Purana / Siva Mahatmya
Khanda (DDC 294.5925)
* Work_Subject_P921: Shiva Worship, Pashupata Vrata, Creation Cosmology,
Teertha Mahatmyam, Suta Samhita
* Work_Country_P495: India
* Work_Movement_P135: Puranic Revival / Shaivism Literature Movement
* Work_Based_On_P144: Skanda Purana (Suta Samhita - Shiva Mahatmya Khanda)
* Koha_Cost: 0-8-0 (8 Annas)
* Total Dewey Decimal Classification – DDC ID: 294.5925
## English Summary
"Siva Mahatmyamu" (subtitled *Anu Siva Puranamu*) is a classical Hindu
scriptural exposition derived from the Suta Samhita section of the Skanda
Purana. Translated and compiled with Telugu commentaries by Jilla Lakshmi
Nrusimha Sastri and edited by Vempati Kutumbayya Sastri, the book was
printed and published at the Aryananda Press in Machilipatnam in 1942.
Under the Dewey Decimal Classification, it is categorized under Hindu
Sacred Texts and Puranas (DDC 294.5925).
Structured into 13 chapters, the text presents a profound discourse
delivered by Suta Maharshi to the sages of Naimisharanya. The initial
chapters detail the origin of the text, the taxonomy of the 18 Mahapuranas,
and the division of the four Vedas by Sage Vyasa. Subsequent chapters dive
deep into the philosophy of Shaivism, establishing Lord Shiva as the
eternal, uncaused source of the universe. It outlines specific ritual
practices, including the Pashupata vow, procedures for worshipping Shiva,
Shakti, and Shiva-devotees, as well as pathways to liberation (*Mukti*).
The text also addresses cosmological themes, such as the division of time
(*Kala*), the Earth's salvation by Lord Varaha, cosmic creation by Brahma,
and social classifications. The final chapter details sacred geography
(*Teertha Mahatmya*), extolling holy sites like Surya Pushkarini and
Ksheerakunda, backed by mythological episodes such as Indrajit's chariot
immobilization and Surya's restorative penance.
Written in a dual-language structure with original Sanskrit verses
accompanied by lucid Telugu prose translations, "Siva Mahatmyamu" serves as
an authoritative guide for researchers, scholars of Puranic literature, and
practitioners of Shaiva philosophy.