విప్రనారాయణ చరిత్ర4480

అందించిన గ్రంథం స్కాన్ చేసిన పత్రాలను (PDF) క్షుణ్ణంగా పరిశీలించి, డిజిటల్
ఆర్కైవింగ్ మరియు బిబ్లియోగ్రాఫిక్ ప్రమాణాల ప్రకారం విశ్లేషించి రూపొందించిన
నివేదిక:
1. శీర్షిక & ప్రాథమిక గుర్తింపు విభాగం (Title & Basic Identification Block)
* పుస్తకం పూర్తి పేరు (తెలుగులో): విప్రనారాయణ చరిత్ర
* Title in English Transliteration: VIPRANARAYANA CHARITRA (A

విప్రనారాయణచారిత్ర4480

YAKSHAGANA)
* ఉపశీర్షిక (Subtitle): యక్షగానము
* ప్రత్యామ్నాయ / ఇతర పేర్లు (Alternate/Variant Titles): NA
* గ్రంథ రూపం / వర్గం (Category/Genre): యక్షగానము / నాటకము / గేయ ప్రబంధము
2. రచయిత, సంపాదకులు & ఇతర కర్తల వివరాలు (Author & Contributor Details)
* రచయిత పూర్తి పేరు: విజయరాఘవనాయకుడు (తంచావూరు నాయక రాజు)
* కలం పేరు / బిరుదులు (Pen Name / Titles): అష్టభాషాధురీణ, కవిచక్రవర్తి
* రచయిత కాలం / జీవిత కాలం (Birth-Death Dates): NA (తంజావూరు నాయకరాజుల
కాలము)
* జన్మస్థలం / నివాసం: తంజావూరు
* విద్యా అర్హతలు & వృత్తి: రాజు / తంజావూరు పాలకుడు
* సమకాలీన రచనలు / ఇతర ముఖ్య કૃతులు: రఘునాథాభ్యుదయము నాటకము, మోహినీవిలాస
ద్విపద ప్రబంధము, ప్రహ్లాద చరిత్రము, పూతనాహరణము, మంజరీద్విపద ప్రబంధము,
సముద్రమథన నాటకము, కృష్ణవిలాస నాటకము, పాదుకాసహస్రము ద్విపద, బ్రాహ్మణీకలహము,
కంసవిజయము, జానకీకల్యాణ నాటకము.
* ఇతర కర్తల వివరాలు (Contributors):
* సంపాదకుడు (Editor): శ్రీ వి. సుందరశర్మ (పండితుడు, సరస్వతీ మహల్
గ్రంథాలయము, తంజావూరు), శ్రీ అ. మహాదేవశాస్త్రి (పండితుడు, సరస్వతీ మహల్
గ్రంథాలయము, తంజావూరు).
* అనువాదకుడు (Translator): NA
* చిత్రకారుడు / ముఖచిత్ర డిజైనర్ (Illustrator/Cover Artist): NA
* ముందుమాట / పీఠిక రచయిత (Foreword/Introduction Author): శ్రీ S.
గోపాలన్, B.A., B.L. (గౌరవ కార్యదర్శి, తంజావూరు సరస్వతీ మహల్ గ్రంథాలయ
నిర్వహక సంఘం).
* రచయిత పరిచయ వ్యాసం (Author Note): విజయరాఘవనాయకుడు తంజావూరును పరి
పాలించిన నాయక రాజులలో ప్రసిద్ధుడు మరియు స్వయంగా బహుగ్రంథ కర్త. ఈయన
ఆంధ్రీకృత సాహిత్యానికి, నాటక సంప్రదాయాలకు, యక్షగాన ప్రక్రియకు విశేష ప్రచారం
కల్పించిన కవి-పాలకుడు. అనేక యక్షగానాలు, ద్విపద కావ్యాలు రచించి
ఆంధ్రభాషాభ్యున్నతికి, కళాప్రియత్త్వానికి గొప్ప సేవలందించాడు.
3. సాహిత్య, విషయ & సామాజిక విశ్లేషణ (Literary, Content & Critical Analysis)
* పరిచయం & నేపధ్యం (Introduction & Context): 'విప్రనారాయణ చరిత్ర' అనేది
దక్షిణ భారతదేశంలో తంజావూరు నాయక రాజుల కాలంలో విలసిల్లిన నాటక శైలిలోని
యక్షగాన ప్రక్రియకు అత్యుత్తమ నిదర్శనం. తమిళ వైష్ణవ దివ్యప్రబంధ
సంప్రదాయానికి చెందిన పన్నెండుమంది ఆళ్వారులలో ఒకరైన "తొండరడిప్పొడి ఆళ్వార్"
(విప్రనారాయణుడు) జీవిత చరిత్రాత్మక నేపథ్యాన్ని ఈ గ్రంథం ప్రధానాంశంగా
స్వీకరించింది.
* రచయిత అంతరంగం & సంకల్పం (Author's Intent & Purpose): వైష్ణవ భక్తి
తత్వాన్ని వ్యాప్తి చేయడం, ఆళ్వారుల శరణాగతి భక్తిని ద్విపదలు, దండకాలు,
సంభాషణారూప గేయాల ద్వారా జనరంజకంగా ఆవిష్కరించడం ఈ గ్రంథ రచన వెనుక ఉన్న ముఖ్య
సంకల్పం. తంజావూరు రాజసభలలోను, దేవోత్సవాలలోను ప్రదర్శించడానికి వీలుగా
గేయధర్మం మెండుగా ఉండేలా ఈ నాటకాన్ని రూపుదిద్దారు.
* ప్రధాన విషయ సారాంశం (Core Summary & Key Themes):
* కథాంశం & పాత్రలు: పరమ విష్ణుభక్తుడైన విప్రనారాయణుడు శ్రీరంగనాథుని
సేవలో నందనవనము నిర్మించి తులసిమాలలు సమర్పిస్తూ వైరాగ్య జీవితం గడుపుతుంటాడు.
దేవదేవి అనే వేశ్య తన సౌందర్య గర్వంతో ఆయన భక్తిని, వైరాగ్యాన్ని పటాపంచలు
చేస్తానని పంతం పట్టి, దాసిగా చేరి ఆయన్ను తన వలలో వేసుకుంటుంది. అనంతరం
శ్రీరంగనాథుడే స్వయంగా కంసాలి రూపంలో వచ్చి దేవదేవికి బంగారు పళ్ళెం ఇచ్చి,
విప్రనారాయణునిపై పడిన దొంగతనం నిందను తొలగించి, ఆయన భక్తి నిరతిని లోకానికి
చాటి "తొండరడిప్పొడి ఆళ్వార్"గా అనుగ్రహించడం ఈ యక్షగాన ప్రధాన కథాంశం.
* నాటకీయ వైవిధ్యం: ఈ యక్షగానంలో కథారాంగం మన్నార్గుడిగా చూపించబడటం,
విప్రనారాయణుని విచారించే రాజుగా విజయరాఘవనాయకుడే స్వయంగా పాత్రగా
ప్రత్యక్షమవ్వడం ఒక ప్రత్యేకమైన సాహిత్య సాంప్రదాయం.
* భాషా శైలి & వ్యాకరణ విశ్లేషణ (Language Style & Literary Tropes): ఈ రచనలో
గ్రాంథిక మరియు దేసి ఛందోరూపాలు అత్యంత మధురంగా మేళవించబడ్డాయి. ద్విపదలు,
చూర్ణికలు, సంభాషణాత్మక వచనాలు, దండకాలు, జానపద గేయ రీతులు నాటకీయ శైలిలో
అమర్చబడ్డాయి. వసంత రుతు వర్ణనలు, నందనవన వర్ణనలలో కవి ప్రకృతి సౌందర్యాన్ని,
శబ్దాలంకార ప్రాధాన్యతను ఎంతో ప్రౌఢంగా ప్రదర్శించాడు.
* పరిశోధనాత్మక & సాంస్కృతిక ప్రాముఖ్యత (Research & Cultural Value): నాయక
రాజుల కాలంనాటి ఆంధ్రాభ్యుదయానికి, వీధి నాటక విశేషాలకు, గేయ నాటక పరిణామానికి
ఈ గ్రంథం ప్రధాన ఆధారం. రాజాస్థానాలలోను, జాతరలలోను యక్షగాన వేషధారణ,
నృత్య-గేయ రీతుల సాంస్కృతిక విశేషాలను తెలుసుకోవడానికి పరిశోధకులకు ఇది
అమూల్యమైన ప్రామాణిక గ్రంథం.
* ముగింపు & పాఠకుల మార్గదర్శి (Conclusion & Target Audience): యక్షగాన
సాహిత్య అభిమానులకు, తెలుగు రంగానికి ప్రాణం పోసిన ప్రాచీన నాటక రీతులపై
పరిశోధన చేసే విద్యార్థులకు మరియు భక్తి సాహిత్య ప్రేమికులకు ఇది అత్యంత
పఠనీయమైన గ్రంథం.
4. విపుల సాంకేతిక మెటాడేటా (Technical Metadata - Wikidata & MARC Compatible)
ప్రాథమిక వికీడేటా & కేటలాగ్ వివరాలు:
* P1476 (Title): విప్రనారాయణ చరిత్ర
* P1680 (Subtitle): యక్షగానము
* P31 (Instance of): Book / Play / Yakshagana
* Wikidata ID: NA
* P18 (Image/Cover Art): NA
కర్తలు & సంస్థలు (Persons & Entities):
* P50 (Author): విజయరాఘవనాయకుడు
* P110 (Illustrator): NA
* P11105 (Annotator): NA
* P655 (Translator): NA
* P98 (Editor): శ్రీ వి. సుందరశర్మ, శ్రీ అ. మహాదేవశాస్త్రి
* P767 (Contributor): NA
* P2679 (Foreword Author): Sri S. Gopalan, B.A., B.L.
* P2680 (Afterword Author): NA
* P123 (Publisher): తంజావూరు సరస్వతీ మహల్ గ్రంథాలయము (T.M.S.S.M. Library,
Tanjore)
* P872 (Printer / Press): రత్న ప్రెస్
గుర్తింపు సంఖ్యలు (Identifiers):
* P212 (ISBN-13): NA
* P957 (ISBN-10): NA
* P243 (OCLC Number): NA
* P675 (Google Books ID): NA
* P648 (Open Library ID): NA
* P2034 (Project Gutenberg ID): NA
* P724 (Internet Archive ID): NA
* P8383 (Goodreads Identifier): NA
* P6721 (K10plus PPN): NA
సందర్భం, ముద్రణ & భౌతిక వివరాలు (Physical & Publication Details):
* P407 (Language): Telugu & English
* P291 (Place of Publication): తంజావూరు (Tanjore)
* P577 (Publication Date / Year): 1950
* P1104 (Page Count): NA
* P2635 (Number of Volumes): 1
* P393 (Edition Number): Tanjore Saraswathi Mahal Series 15
* P1031 (Legal Citation / Registration No): Call No. 4480 (శ్రీకృష్ణదేవరాయ
తెలుగు భాషానిలయం) / Palm leaf Ms. No. D. 617, M. 706
* P186 (Material Used): Paper / Digital Scan
* P437 (Distribution Format): Digital PDF / Print
* Cost / Original Price (ధర): Rs. 1-4-0
5. వర్గీకరణ & డిజిటల్ ఆర్కైవల్ ఫీల్డ్స్ (Classification & Archival Studies)
* Work_Genre_P136: Classical Telugu Drama / Yakshagana / Musical Drama
* Work_Subject_P921: Life story of Vipranarayana (Tondaradippodi Alvar),
Devadevi, Bhakti literature, Tanjore Nayaka literature
* Work_Country_P495: India
* Work_Movement_P135: Tanjore Nayaka Kingdom Era Literature
* Work_Based_On_P144: Tamil Vaishnavite Legend of Tondaradippodi Alvar
* Dewey Decimal Classification (DDC) Number: 894.8272
* Colon Classification (CC) Class Number: NA
* Koha Classification Tag / Call Number: Call No. 4480 / Tanjore Series 15
* Copyright Status / Public Domain: Public Domain
6. English Academic Abstract & Metadata Summary
Objective & Scope:
Vipranarayana Charitra is a celebrated 17th-century musical play
(Yakshagana) composed in Telugu by King Vijayaraghava Nayaka of Tanjore.
The text centers on the legendary life of Vipranarayana (known as
Tondaradippodi Alvar in the Sri Vaishnava canon), focusing on themes of
divine grace, asceticism, temptation, and ultimate redemption.
Methodology & Content Overview:
The narrative follows Vipranarayana, a devout ascetic who constructs a
flower garden for Lord Ranganatha. His piety is challenged by Devadevi, a
courtesan who vows to break his ascetic vows. Through divine intervention,
Lord Ranganatha clears Vipranarayana of a false theft charge, restoring his
honor and elevating him as a revered saint. Structurally, this Yakshagana
employs musical meters, Dvipada couplets, Churnika prose, and dramatic
dialogues, blending classical prosody with folk performance arts.
Literary & Academic Significance:
Critically edited from palm-leaf manuscripts (D. 617, M. 706) preserved at
the Tanjore Maharaja Serfoji's Sarasvati Mahal Library, this work
represents a peak in the evolution of medieval Telugu performing arts under
the royal patronage of the Tanjore Nayak dynasty. It serves as crucial
primary source material for studying regional theatre traditions,
Vaishnavite hagiography, and royal authorship in South India.
Recommendation:
Indispensable for scholars of Dravidian theater traditions, researchers in
South Indian medieval history, students of Vaishnavite devotional
literature, and digital archivists.