త్రిపురాంతకోదాహరణము4490

అందించిన పత్రం (త్రిపురాంతకోదాహారమూ4490.pdf) ఆధారంగా ఖచ్చితత్వ నిబంధనలు
(Strict Zero-Hallucination Policy) పాటిస్తూ రూపొందించిన సమగ్ర విశ్లేషణాత్మక
నివేదిక / బ్లాగ్ పోస్ట్ ఇక్కడ ఇవ్వబడింది:
1. శీర్షిక & ప్రాథమిక గుర్తింపు విభాగం (Title & Basic Identification Block)
* పుస్తకం పూర్తి పేరు (తెలుగులో): త్రిపురాంతకోదాహరణము

త్రిపురాంతకోదాహారమూ4490

* Title in English Transliteration: Thripurantakodaharanamu
* ఉపశీర్షిక (Subtitle): NA
* ప్రత్యామ్నాయ / ఇతర పేర్లు (Alternate/Variant Titles): త్రిపురాంతకోదాహరణం
* గ్రంథ రూపం / వర్గం (Category/Genre): పరిశోధన గ్రంథము / ఉదాహరణ కావ్య
విమర్శ (Research & Literary Criticism / Udaharana Poetry)
2. రచయిత, సంపాదకులు & ఇతర కర్తల వివరాలు (Author & Contributor Details)
* రచయిత పూర్తి పేరు: త్రిపురాంతకుడు (మూల కావ్య కర్త); గ్రంథ
విశ్లేషకుడు/రచయిత పేరు పత్రాల్లో స్పష్టంగా ప్రస్తావించబడలేదు (NA).
* కలం పేరు / బిరుదులు (Pen Name / Titles): రావిపాటి త్రిపురాంతకుడు
* రచయిత కాలం / జీవిత కాలం (Birth-Death Dates): క్రీ. శ. 1320 - 1380
ప్రాంతమువాడు (14వ శతాబ్ది).
* జన్మస్థలం / నివాసం: NA
* విద్యా అర్హతలు & వృత్తి: ద్వితీయ ప్రతాపరుద్రుని ఆస్థాన విద్వాంసుడు.
* సమకాలీన రచనలు / ఇతర ముఖ్య કૃతులు: అంబికా శతకము, మదనవిజయము, ప్రేమాభిరామము
(సంస్కృత వీధి - క్రీడాభిరామానికి మూలము).
* ఇతర కర్తల వివరాలు (Contributors):
* సంపాదకుడు (Editor): NA
* అనువాదకుడు (Translator): NA
* చిత్రకారుడు / ముఖచిత్ర డిజైనర్ (Illustrator/Cover Artist): NA
* ముందుమాట / పీఠిక రచయిత (Foreword/Introduction Author): NA
* రచయిత పరిచయ వ్యాసం (Author Note): రావిపాటి త్రిపురాంతకుడు 14వ
శతాబ్దానికి చెందిన ప్రముఖ తెనుగు మరియు సంస్కృత కవి. ఈయన ఓరుగల్లును పాలించిన
ద్వితీయ ప్రతాపరుద్రుని ఆస్థానంలో విద్వాంసుడిగా ప్రసిద్ధి చెందాడు. ఉదాహరణ
కావ్య ప్రక్రియలో 'త్రిపురాంతకోదాహరణము'ను, వీధి నాటక ప్రక్రియలో
'ప్రేమాభిరామము'ను రచించి తెలుగు సాహిత్య వికాసానికి ఆద్యుడిగా నిలిచాడు.
3. సాహిత్య, విషయ & సామాజిక విశ్లేషణ (Literary, Content & Critical Analysis)
పరిచయం & నేపధ్యం (Introduction & Context)
ఈ పత్రం ప్రాచీన తెలుగు సాహిత్యంలో విశిష్ట స్థానం కలిగిన
'త్రిపురాంతకోదాహరణము' అనే ఉదాహరణ కావ్యం యొక్క ప్రామాణికత, కవి కాల నిర్ణయం
మరియు ఉదాహరణ కావ్య లక్షణాలను చారిత్రక, వ్యాకరణ దృక్పథంతో విశ్లేషించే ఒక
పరిశోధనాత్మక అధ్యయనం. తంజావూరు సరస్వతీ మహల్ గ్రంథాలయం మరియు ఇతర ప్రాచీన
లాక్షనిక ఆధారాల సహాయంతో ఈ విమర్శ సేకరించబడింది.
రచయిత అంతరంగం & సంకల్పం (Author's Intent & Purpose)
తెలుగు భాషలో ప్రాచీన కవిత్వ రూపమైన 'ఉదాహరణ' కావ్యాల విశిష్టతను నిరూపించడం,
త్రిపురాంతకుని కవిత్వ పటిమను, అతని ఇతర రచనలైన అంబికా శతకము, మదనవిజయములను
ప్రస్తావిస్తూ కవి యొక్క కాలమాన పరిస్థితులను స్పష్టంగా వర్గీకరించడం ఈ
పరిశోధన యొక్క ప్రధాన లక్ష్యం.
ప్రధాన విషయ సారాంశం (Core Summary & Key Themes)
* కావ్య ప్రామాణికత & ఆధారాలు: 16వ శతాబ్దానికి చెందిన పెదపాటి జగన్నాథకవి తన
'ప్రబంధరత్నాకరము'లోను, అప్పకవి తన 'అప్పకవీయము'లోను ఈ గ్రంథాన్ని
త్రిపురాంతకుని కృతిగా ఉదాహరించారని స్పష్టం చేయడం జరిగింది.
* కవి కాల నిర్ణయం: రాయనామాత్య భాస్కరుడు, రెడ్డిరాజు కాటయవేముడు, వల్లభరాయడు
మరియు శ్రీనాథుని (క్రీడాభిరామము పీఠిక) ఆధారాల ప్రకారం త్రిపురాంతకుడు
క్రీ.శ. 1320-1380 (14వ శతాబ్దం) మధ్యకాలంలో జీవించినట్లు నిరూపించబడింది.
* ఉదాహరణ కావ్య స్వరూపం: ఉదాహరణ కావ్యాలలో వృత్తము, కలిక, ఉత్కలిక అనే భాగాలు
ఉంటాయని, ఇవి విభక్తి ప్రత్యయార్థాలలో (సప్తమి విభక్తి వరకు) రగడలు, సీసములు,
తరువోజలు, ద్విపదలతో కూడి ప్రబంధ శైలిలో నడుస్తాయని వివరించడం జరిగింది.
* లాక్షణిక విశ్లేషణ: అనంతుని 'ఛందోదర్పణము', 'కావ్యాలంకార చూడామణి',
'లక్షణసారసంగ్రహము' వంటి గ్రంథాలలోని ఉదాహరణ లక్షణాలను పత్రంలో సమగ్రంగా
చర్చించారు.
భాషా శైలి & వ్యాకరణ విశ్లేషణ (Language Style & Literary Tropes)
గ్రంథ విశ్లేషణ గ్రాంథిక భాషలో, సంస్కృత సమాస భూయిష్టమైన శైలిలో సాగింది.
ఉదాహరణ కావ్యాల్లో మార్గ కవిత్వానికి (సంస్కృత వృత్తాలు) మరియు దేశి
కవిత్వానికి (విభక్తులు, రగడలు, తాళప్రధాన గేయ రూపాలు) కుదిరిన అపూర్వ
సంశ్లేషణను విశ్లేషించారు. కవితోక్తులలో చంపకమాలలు, శార్దూలములు మరియు రగడల
ప్రయోగాలు ప్రస్ఫుటంగా కనిపిస్తాయి.
పరిశోధనాత్మక & సాంస్కృతిక ప్రాముఖ్యత (Research & Cultural Value)
తెలుగు సాహిత్య చరిత్రలో దేశి-మార్గ కవితారీతుల సమ్మేళనమైన 'ఉదాహరణ ప్రక్రియ'
వికాసాన్ని అధ్యయనం చేయడానికి ఈ గ్రంథ విశ్లేషణ అత్యంత ప్రామాణికమైనది.
విజయనగర, రెడ్డి రాజుల కాలం నాటి సామాజిక, రాజకీయ మరియు సాహిత్య పోషణ
వాతావరణాన్ని అర్థం చేసుకోవడానికి ఇది తోడ్పడుతుంది.
ముగింపు & పాఠకుల మార్గదర్శి (Conclusion & Target Audience)
తెలుగు సాహిత్య పరిశోధకులకు, ప్రాచీన కావ్యాల విద్యార్థులకు, విశ్వవిద్యాలయ
ఆచార్యులకు మరియు ఛందోవిజ్ఞాన ఆసక్తులకు ఈ పత్రం ఒక విజ్ఞాన గని. ఉదాహరణ కావ్య
వికాసంపై అధ్యయనం చేసే వారికి ఇది తప్పనిసరి మార్గదర్శి.
4. విపుల సాంకేతిక మెటాడేటా (Technical Metadata - Wikidata & MARC Compatible)
ప్రాథమిక వికీడేటా & కేటలాగ్ వివరాలు:
* P1476 (Title): త్రిపురాంతకోదాహరణము
* P1680 (Subtitle): NA
* P31 (Instance of): Book / Monograph / Analytical Dissertation
* Wikidata ID: NA
* P18 (Image/Cover Art): NA
కర్తలు & సంస్థలు (Persons & Entities):
* P50 (Author): త్రిపురాంతకుడు (రావిపాటి త్రిపురాంతకుడు)
* P110 (Illustrator): NA
* P11105 (Annotator): NA
* P655 (Translator): NA
* P98 (Editor): NA
* P767 (Contributor): NA
* P2679 (Foreword Author): NA
* P2680 (Afterword Author): NA
* P123 (Publisher): NA (ఆంధ్ర విశ్వకళాపరిషత్తు ప్రకటనల సూచిక ఆధారాలు
ప్రస్తావించబడ్డాయి)
* P872 (Printer / Press): NA
గుర్తింపు సంఖ్యలు (Identifiers):
* P212 (ISBN-13): NA
* P957 (ISBN-10): NA
* P243 (OCLC Number): NA
* P675 (Google Books ID): NA
* P648 (Open Library ID): NA
* P2034 (Project Gutenberg ID): NA
* P724 (Internet Archive ID): NA
* P8383 (Goodreads Identifier): NA
* P6721 (K10plus PPN): NA
సందర్భం, ముద్రణ & భౌతిక వివరాలు (Physical & Publication Details):
* P407 (Language): Telugu
* P291 (Place of Publication): NA
* P577 (Publication Date / Year): NA (1933 గ్రంథసూచిక నివేదికలు
ప్రస్తావించబడ్డాయి)
* P1104 (Page Count): NA (అందించిన పత్రంలో పుటలు 1, 9, 11, 13, 15, 17, 19,
35 ప్రదర్శితమయ్యాయి)
* P2635 (Number of Volumes): NA
* P393 (Edition Number): NA
* P1031 (Legal Citation / Registration No): 4490 (శ్రీ కృష్ణ దేవరాయ ఆంధ్ర
భాషానిలయం రికార్డు సంఖ్య)
* P186 (Material Used): Paper / Digital PDF Scan
* P437 (Distribution Format): Digital PDF / Archived Manuscript
* Cost / Original Price (ధర): NA
5. వర్గీకరణ & డిజిటల్ ఆర్కైవల్ ఫీల్డ్స్ (Classification & Archival Studies)
* Work_Genre_P136: Udaharana Kavyam / Classical Telugu Poetry / Literary
Criticism
* Work_Subject_P921: Thripurantaka, Udaharana Poetics, Grammar &Prosody
(Chandassu), Medieval Telugu Literature
* Work_Country_P495: India
* Work_Movement_P135: Classical / Medieval Telugu Literature (శివకవి /
ప్రబంధ పూర్వ యుగం)
* Work_Based_On_P144: Thripurantakodaharanamu Manuscripts (Tanjore
Maharaja Serfoji's Saraswati Mahal Library Records)
* Dewey Decimal Classification (DDC) Number: 891.481 (తెలుగు కవిత్వం /
ప్రాచీన సాహిత్యం)
* Colon Classification (CC) Class Number: NA
* Koha Classification Tag / Call Number: 4490
* Copyright Status / Public Domain: Public Domain (ప్రాచీన తాళపత్ర /
ఆర్కైవల్ గ్రంథ పరిశోధన పత్రం)
6. English Academic Abstract & Metadata Summary
Objective & Scope
This analytical dissertation focuses on Thripurantakodaharanamu, a seminal
14th-century classical Telugu work belonging to the unique Udaharana poetic
genre, composed by Ravipati Thripurantaka. The objective of the study is to
establish the precise historical timeframe of the author, evaluate textual
authenticity using cross-references from classical prosodic treatises, and
examine the structural nuances of the Udaharana poetic framework.
Methodology & Content Overview
The manuscript analysis employs a comparative philological methodology. It
cross-examines references from medieval literary anthologies like Pedapati
Jagannatha's Prabandha Ratnakaram, Appakavi's Appakaviyam, and regional
historical records such as the Descriptive Catalogue of Telugu Manuscripts
in the Tanjore Maharaja Serfoji's Saraswati Mahal Library (1933). The text
systematically breaks down the structural mechanics of Udaharana
poetry—specifically the functional integration of Vritta (metrical verses),
Kalika, and Utkalika (rhythmic chant-like passages) structured strictly
around the seven grammatical cases (Vibhakti).
Literary & Academic Significance
The work holds immense academic value for Telugu prosody (Chandassu) and
historical poetics. Thripurantakodaharanamu stands as a pivotal historical
bridge demonstrating the synthesis of Marga (Sanskritized metrical
traditions) and Desi (indigenous Telugu musical meters like Ragada and
Sisam) poetry. The chronological research presented successfully fixes
Thripurantaka's era to 1320–1380 CE during the Kakatiya and Reddi Kingdom
periods, clarifying his courtly associations with Prataparudra II and
Kataya Vema.
Recommendation
This critical review serves as an indispensable reference text for scholars
of South Asian classical literature, research students studying medieval
Dravidian poetics, historical bibliographers, and digital archivists
focused on manuscript cataloging.