ఒప్పలకుప్ప7538

1. శీర్షిక & ప్రాథమిక గుర్తింపు విభాగం (Title & Basic Identification Block)
* పుస్తకం పూర్తి పేరు (తెలుగులో): ఒప్పలకుప్ప (బాలల నృత్య గేయ నాటికలు)
* Title in English Transliteration: Oppalakuppa (Balala Nrutya Geya
Natikalu)
* ఉపశీర్షిక (Subtitle): బాలల నృత్య గేయ నాటికలు
* ప్రత్యామ్నాయ / ఇతర పేర్లు (Alternate/Variant Titles): NA
* గ్రంథ రూపం / వర్గం (Category/Genre): బాల సాహిత్యం / నృత్య గేయ నాటికలు
(Children's Dance-Drama / Musical Plays)
2. రచయిత, సంపాదకులు & ఇతర కర్తల వివరాలు (Author & Contributor Details)
* రచయిత పూర్తి పేరు: ఏడిద కామేశ్వరరావు
* కలం పేరు / బిరుదులు (Pen Name / Titles): రేడియో అన్నయ్య, బాలభారతి
* రచయిత కాలం / జీవిత కాలం (Birth-Death Dates): NA
* జన్మస్థలం / నివాసం: NA
* విద్యా అర్హతలు & వృత్తి: పత్రికా సంపాదకులు, విజయవాడ ఆకాశవాణి కేంద్రంలో
బాలల కార్యక్రమాల నిర్వాహకులు, ఆంధ్రప్రదేశ్ బాలల అకాడమీ 'బాలచంద్రిక'
మాసపత్రిక నిర్వాహక సంపాదకులు.
* సమకాలీన రచనలు / ఇతర ముఖ్య కృతులు: బాలభారతి (బాలగేయాలు), రంగబాల (బాల
నాటికలు).
* ఇతర కర్తల వివరాలు (Contributors):
* సంపాదకుడు (Editor): NA
* అనువాదకుడు (Translator): NA
* చిత్రకారుడు / ముఖచిత్ర డిజైనర్ (Illustrator/Cover Artist): NA
* ముందుమాట / పీఠిక రచయిత (Foreword/Introduction Author): ఏడిద
కామేశ్వరరావు (రచయిత స్వయంగా "వినతి" పేరుతో రాసుకున్నారు)
* రచయిత పరిచయ వ్యాసం (Author Note): ఏడిద కామేశ్వరరావు గారు "రేడియో
అన్నయ్య"గా సుప్రసిద్ధులు. విజయవాడ ఆకాశవాణి కేంద్రంలో బాలల కార్యక్రమాల
ద్వారా బాల సాహిత్యాన్ని, రంగాన్ని తీర్చిదిద్దడంలో విశేష కృషి చేశారు.
ఆంధ్రకేసరి ప్రాకట్యంతో త్యాగసేవా ధర్మాలు, పింగళి-కాటూరీల సాహచర్యంతో సాహిత్య
పటిమ పెంపొందించుకున్నారు. ప్రసార రంగానికే కాక "బాలభారతి బాల విద్యాలయం"
నెలకొల్పి బాలల్లో కళాభిరుచిని పెంపొందించారు. ప్రపంచ తెలుగు మహాసభల సందర్భంగా
ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం వీరిని సన్మానించింది.
3. సాహిత్య, విషయ & సామాజిక విశ్లేషణ (Literary, Content & Critical Analysis)
పరిచయం & నేపధ్యం (Introduction & Context)
"ఒప్పలకుప్ప

ఓ ప్పులకుప్ప7538

" అనేది పిల్లలలో నృత్య, సంగీత, అభినయ కళల పట్ల ఆసక్తిని, ప్రావీణ్యాన్నీ
పెంపొందించడానికి రూపొందించిన విశిష్టమైన నృత్య గేయ నాటికల సంపుటి. విజయవాడ
ఆకాశవాణి కేంద్రం ద్వారా ప్రసారమై, 'బాలభారతి' విద్యాలయ పిల్లలచే
ప్రదర్శించబడి, విశేష ప్రజాదరణ పొందిన రూపకాలను గ్రంథరూపంలో ఇక్కడ
ప్రచురించారు.
రచయిత అంతరంగం & సంకల్పం (Author's Intent & Purpose)
పిల్లల లేత హృదయాలలో ఆనందాన్ని నింపడంతో పాటు వారిలో లలితకళల పట్ల
అభినివేశాన్ని కలిగించడమే రచయిత ప్రధాన లక్ష్యం. కేవలం వినోదానికే పరిమితం
కాకుండా, నాటక ప్రదర్శనల ద్వారా విజ్ఞానాన్ని, భారతీయ సాంస్కృతిక విశిష్టతను,
సాంఘిక ఐకమత్యాన్ని బాలలకు నేర్పాలనే సంకల్పంతో ఈ గేయ నాటికలను అల్లడం
జరిగిందని రచయిత తన "వినతి"లో స్పష్టం చేశారు.
ప్రధాన విషయ సారాంశం (Core Summary & Key Themes)
ఈ సంపుటిలో విభిన్న వస్తువులతో కూడిన నృత్య రూపకాలు ఉన్నాయి:
* ఒప్పులకుప్ప / లీలావినోదుడు: శ్రీకృష్ణుని బాల్యక్రీడలు, రాసక్రీడల
నేపథ్యంలో సాగే రసవత్తరమైన నృత్య గీతం.
* ఆవు - పులి: నిజాయితీ, సత్యపరిపాలన అనే నైతిక విలువలను ప్రతిబింబించే
భావాభినయ ప్రధానమైన రూపకం.
* విశాలభారతి: భారతదేశంలోని వివిధ రాష్ట్రాలైన కన్నడ, మరాఠా, గుజరాత్,
రాజస్థాన్, ఉత్తరప్రదేశ్ సాంస్కృతిక వైభవాన్ని, ఐక్యతను వివరించే జాతీయ
భావనాత్మక నాటిక.
* పంటలచ్చి: వ్యవసాయ జీవనం, బోదికాలువలు, గూడెయ్యడం వంటి గ్రామీణ వాతావరణం,
కష్టజీవుల శ్రమ సౌందర్యాన్ని ఆవిష్కరించే జానపద శైలి నృత్య రూపకం.
* వేయి కన్నులు: భక్తి భావాన్ని, ఆధ్యాత్మిక దృక్పథాన్ని పెంపొందించే
ప్రార్థనా గీతం.
భాషా శైలి & వ్యాకరణ విశ్లేషణ (Language Style & Literary Tropes)
రచయిత ఈ నాటికలలో ప్రత్యేకమైన రాగఫణితులను ఉపయోగించారు. నృత్యావసరాలకు
అనుగుణంగా పదాల పొడవును పెంచడం, కుదించడం (తాళానుగుణమైన లయ) వంటి ప్రయోగాలు
చేశారు. గ్రామీణ జానపద శైలి పదాలు ("ఎయ్యర గూడ", "బోదికాలువ"), లయాత్మకమైన
మకుటాలు, మధ్యమావతి వంటి సాంప్రదాయ రాగచ్ఛాయలు ఈ రచనలో కొట్టొచ్చినట్లు
కనిపిస్తాయి.
పరిశోధనాత్మక & సాంస్కృతిక ప్రాముఖ్యత (Research & Cultural Value)
20వ శతాబ్దపు రేడియో ప్రసార మాధ్యమం నాటకరంగానికి, బాల సాహిత్యానికి ఎలా
దోహదపడిందో అధ్యయనం చేయడానికి ఈ గ్రంథం ఒక ముఖ్యమైన ఆధారము. బాలల రంగానికి
అనువైన రాగ-తాళ-నృత్య సంయోగాన్ని సాధించడంలో ఈ గ్రంథం మార్గదర్శకంగా నిలిచింది.
ముగింపు & పాఠకుల మార్గదర్శి (Conclusion & Target Audience)
ఈ పుస్తకం పాఠశాల విద్యార్థులకు, నాటక శిక్షకులకు, బాలల నృత్య రూపకర్తలకు
మరియు ప్రసార సాహిత్య పరిశోధకులకు ఎంతగానో ఉపయోగపడుతుంది. వినోదంతో పాటు
సదాచారాలను, జాతీయ సమైక్యతను నేర్పే ఉత్తమ బాలసాహిత్య గ్రంథం ఇది.
4. విపుల సాంకేతిక మెటాడేటా (Technical Metadata - Wikidata & MARC Compatible)
ప్రాథమిక వికీడేటా & కేటలాగ్ వివరాలు:
* P1476 (Title): ఒప్పలకుప్ప (Oppalakuppa)
* P1680 (Subtitle): బాలల నృత్య గేయ నాటికలు
* P31 (Instance of): Book / Collection of Plays
* Wikidata ID: NA
* P18 (Image/Cover Art): NA
కర్తలు & సంస్థలు (Persons & Entities):
* P50 (Author): ఏడిద కామేశ్వరరావు ('రేడియో అన్నయ్య')
* P110 (Illustrator): NA
* P11105 (Annotator / వ్యాఖ్యానకర్త): NA
* P123 (Publisher / ప్రచురణకర్త): రేడియో అన్నయ్య ప్రచురణలు
* P655 (Translator / అనువాదకుడు): NA
* P98 (Editor / సంపాదకుడు): NA
* P767 (Contributor / సహకారి): NA
* P872 (Printer / ముద్రాపకుడు): శ్రీ లక్ష్మీనారాయణ ప్రింటింగ్ ప్రెస్,
మాచవరం, విజయవాడ-4
* P2679 (Foreword Author / ముందుమాట రచయిత): ఏడిద కామేశ్వరరావు (స్వీయ వినతి)
* P2680 (Afterword Author / వెనుకమాట రచయిత): NA
* Financial Sponsor / Patron (పోషకులు / ఆర్థిక సహాయం): NA
Identification & Bibliographic Numbers:
* P212 (ISBN-13): NA
* P957 (ISBN-10): NA
* P243 (OCLC): NA
* P675 (Google Books ID): NA
* P648 (Open Library ID): NA
* P2034 (Gutenberg ID): NA
* P724 (Internet Archive ID): NA
* P8383 (Goodreads ID): NA
* P6721 (K10plus ID): NA
* Total Dewey Decimal Classification (DDC): 8271-894 / 894-8271 (పుస్తకం
సీలు/లేబుల్ ప్రకారం)
* Universal Decimal Classification (UDC): NA
Edition, Physical & Commercial Context:
* P407 (Language): Q8097 (Telugu)
* P291 (Place of Publication / ప్రచురణ ప్రాంతం): విజయవాడ
* P577 (Publication Date / ప్రచురణ తేదీ): 15/4/80 (15 ఏప్రిల్ 1980)
* P1104 (Number of Pages / పేజీల సంఖ్య): NA
* P2635 (Number of Volumes / సంపుటాల సంఖ్య): 1
* P393 (Edition / ముద్రణ): NA
* Copies Printed (ప్రతుల సంఖ్య): NA
* Price (Printed Price / వెల): NA
* P437 (Format / Paper Quality / ప్రతి రూపం): Print / Digital PDF
* Koha_Cost: NA
5. English Summary
{ANCHOR_ENGLISH_SUMMARY}
Oppalakuppa: Balala Nrutya Geya Natikalu is a specialized anthology of
dance-dramas and musical plays tailored for children, authored by the
prominent Telugu broadcaster and children's literary figure Edida Kameshwar
Rao, affectionately known as "Radio Annayya". Originally produced and
broadcast via the Vijayawada station of All India Radio (Akashvani) and
performed by young students of the Bala Bharathi school, these lyrical
plays were compiled into print to serve as a practical guide for children's
theater and performing arts education.
The collection encompasses thematic dance-dramas designed to blend artistic
expression with pedagogical value. The title play, Oppalakuppa (or
Leelavinodudu), utilizes traditional ragas such as Madhyamavati to enact
the mythical childhood exploits and Rasa Leela of Lord Krishna. Moral and
ethical dimensions are explored through Aavu - Puli (The Cow and the
Tiger), a play centered on truthfulness and expressive emotive acting
(bhava-abhinaya). Cultural geography and national integration form the core
of Visala Bharathi, which highlights the distinct heritage, valor, and
traditions of various Indian regions including Karnataka, Maharashtra,
Gujarat, Rajasthan, and Uttar Pradesh. Furthermore, works like Panta Lachhi
celebrate rural agrarian life, capturing the rhythm of traditional farming
practices, irrigation labor, and folk songs. Devotional devotion is
reflected in verses such as Veyi Kannulu, expressing spiritual longing.
Literarily, the text demonstrates a unique structural methodology where
poetic meter and verse lengths are adapted specifically to rhythm (tala)
and choreography demands, facilitating ease of performance for young
artists. The volume stands as a significant historical artifact of
mid-20th-century Telugu broadcast literature and children's theatrical
pedagogy, bridging the gap between auditory performance and printed
dramatic literature.