రాజస్థాన కథావళి (రెండవ భాగము)7548

అందించిన గ్రంథం (స్కాన్ ప్రతులు / పేజీలు) ఆధారంగా సమగ్ర విశ్లేషణ, గ్రంథాలయ
శాస్త్ర కేటలాగింగ్ ప్రమాణాలు మరియు బ్లాగ్ పోస్ట్ నిర్మాణంతో రూపొందించిన
నివేదిక క్రింద ఇవ్వబడింది:
1. శీర్షిక & ప్రాథమిక గుర్తింపు విభాగం (Title & Basic Identification Block)
* పుస్తకం పూర్తి పేరు (తెలుగులో): రాజస్థాన కథావళి (రెండవ భాగము)

రాజస్థాన్ కథవలి 7548

* Title in English Transliteration: Rajasthana Kathavali (Rendava Bhagamu)
* ఉపశీర్షిక (Subtitle): చరిత్ర కథలు
* ప్రత్యామ్నాయ / ఇతర పేర్లు (Alternate/Variant Titles): రాజస్థాన కథావళి -
మారువారు రాజుల చరిత్రములు (Rajasthan Kathavali - Maruvaru Rajula
Charitramulu)
* గ్రంథ రూపం / వర్గం (Category/Genre): చారిత్రక కథలు / జీవిత చరిత్రలు /
కాల్పనిక చారిత్రక వచనం (Historical Tales / Biographies / Historical
Narrative)
2. రచయిత, సంపాదకులు & ఇతర కర్తల వివరాలు (Author & Contributor Details)
* రచయిత పూర్తి పేరు: శ్రీ చిలకమర్తి లక్ష్మీనరసింహం (శ్రీ చిలకమర్తి
లక్ష్మినరసింహం)
* కలం పేరు / బిరుదులు (Pen Name / Titles): NA
* రచయిత కాలం / జీవిత కాలం (Birth-Death Dates): NA
* జన్మస్థలం / నివాసం: NA
* విద్యా అర్హతలు & వృత్తి: NA
* సమకాలీన రచనలు / ఇతర ముఖ్య కృతులు: NA
* ఇతర కర్తల వివరాలు (Contributors):
* సంపాదకుడు (Editor): NA
* అనువాదకుడు (Translator): NA
* చిత్రకారుడు / ముఖచిత్ర డిజైనర్ (Illustrator/Cover Artist): NA
* ముందుమాట / పీఠిక రచయిత (Foreword/Introduction Author): NA
* రచయిత పరిచయ వ్యాసం (Author Note): శ్రీ చిలకమర్తి లక్ష్మీనరసింహం గారు
ఆధునిక తెలుగు సాహిత్య యుగకర్తలలో అగ్రగణ్యులు మరియు ప్రసిద్ధ నవలాకారుడు,
నాటకకర్త. ఆయన చరిత్రను సరళమైన, రసవత్తరమైన వచనంలో అందిస్తూ తెలుగు పాఠకులలో
దేశభక్తిని, చారిత్రక స్పృహను పెంపొందించడానికి విశేష కృషి చేశారు. రాజపుత్రుల
వీరోచిత గాథలను సంకలనం చేస్తూ ఆయన అందించిన 'రాజస్థాన కథావళి' తెలుగు సాహిత్య
రంగంలో ఒక మైలురాయిగా నిలిచింది.
3. సాహిత్య, విషయ & సామాజిక విశ్లేషణ (Literary, Content & Critical Analysis)
పరిచయం & నేపధ్యం (Introduction & Context)
'రాజస్థాన కథావళి' రాజపుత్రుల అసమాన శౌర్యపరాక్రమాలను, స్వాభిమానాన్ని మరియు
మధ్యయుగ భారతదేశ చారిత్రక సంఘటనలను పరిచయం చేసే ఉత్తమ చారిత్రక కథాసంకలనం. ఈ
రెండవ భాగం ప్రధానంగా మారువారు (మార్వాడ్/జోధ్‌పూర్) రాజ్య చరిత్ర, వారి
వంశావళి, మొఘల్ పాలకులతో వారి సంబంధాలు మరియు అంతర్గత రాజకీయ పోరాటాల చుట్టూ
తిరుగుతుంది.
రచయిత అంతరంగం & సంకల్పం (Author's Intent & Purpose)
వలసపాలన కాలంలో భారతీయులలో ఆత్మగౌరవాన్ని, స్వాతంత్ర్య కాంక్షను మరియు శౌర్య
సంస్కృతిని రగిలించడమే రచయిత ముఖ్య ఉద్దేశం. కేవలం పొడిపొడి తేదీల చరిత్రగా
కాకుండా, నాయకుల త్యాగాలు, దేశభక్తి మరియు మానవీయ గుణదోషాలను కళ్లకు కట్టేలా
సాహిత్య రూపమివ్వడం చిలకమర్తి వారి దృక్పథం.
ప్రధాన విషయ సారాంశం (Core Summary & Key Themes)
* మారువారు రాజుల చరిత్రములు: గజమహారాజు, ఉమ్రా, జస్వంత్ సింగ్, దుర్గాదాస్
రాథోడ్, అజిత్ సింగ్ వంటి చారిత్రక పురుషుల జీవిత ఘట్టాలు ఇందులో వివరంగా
వర్ణించబడ్డాయి.
* మొఘల్-రాజపుత్రుల సంఘర్షణ: ఔరంగజేబు చక్రవర్తి కాలంలో సాగిన కుట్రలు,
యుద్ధాలు మరియు సంధి ప్రయత్నాలు ప్రధాన కథావస్తువుగా ఉన్నాయి. జస్వంత్ సింగ్
ఔరంగజేబుకు లొంగక వ్యవహరించిన తీరు, ఆయన మరణానంతరం చిన్నారి అజిత్ సింగ్‌ను
మొఘలుల బారినుండి తప్పించి ఆబూ పర్వత రహస్య ప్రాంతాల్లో దాచి పెంచి పెద్దచేసిన
వీర దుర్గాదాస్ స్వామిభక్తి అద్భుతంగా చిత్రీకరించబడ్డాయి.
* రాజకీయ సంక్షోభం & అంతఃకలహాలు: స్వార్థపూరిత రాజకీయాలు, నకిలీ
రాణి-రాజకుమారుల నాటకం, మొఘలుల విభజించు-పాలించు కుతంత్రాలు, మరియు చివరకు
అజిత్ సింగ్ రాజ్యాన్ని తిరిగి కైవసం చేసుకోవడం, ఆయన కుమారులైన అభయసింగ్,
భక్తసింగుల ప్రవర్తనతో కూడిన విషాదాంతాలు చర్చించబడ్డాయి.
భాషా శైలి & వ్యాకరణ విశ్లేషణ (Language Style & Literary Tropes)
చిలకమర్తి వారి వచనం సరళ గ్రాంథిక రూపంలో, నాటకీయతను సంతరించుకుని పాఠకులను
కట్టిపడేస్తుంది. "నరసింహమూర్తి వడువున", "వజ్రమును వజ్రము చేతనే
గెలువవలయునన్నట్లు", "ఆవులించిన పేగులు లెక్కపెట్టగల" వంటి జాతీయాలు,
లోకోక్తులు మరియు ఉపమానాలు కథనానికి అదనపు బలాన్ని చేకూర్చాయి. వర్ణనలు
చారిత్రక గాంభీర్యాన్ని ప్రతిబింబిస్తాయి.
పరిశోధనాత్మక & సాంస్కృతిక ప్రాముఖ్యత (Research & Cultural Value)
కల్నల్ జేమ్స్ టాడ్ రాసిన 'ఆనల్స్ అండ్ యాంటిక్విటీస్ ఆఫ్ రాజస్థాన్' గ్రంథ
స్ఫూర్తితో తెలుగులో వెలువడిన ప్రాచీన ఆధునిక రచనలలో ఇది అగ్రశ్రేణికి
చెందినది. తెలుగు చారిత్రక వచన వికాసానికి, స్థానిక గ్రంథాలయ ఉద్యమ కాలంలో
పాఠకాదరణ పొందిన చారిత్రక సాహిత్య అధ్యయనాలకు ఇది అత్యంత కీలకమైన ఆధార గ్రంథం.
ముగింపు & పాఠకుల మార్గదర్శి (Conclusion & Target Audience)
ఈ గ్రంథం చరిత్ర పరిశోధకులు, తెలుగు సాహిత్య విద్యార్థులు, డిజిటల్
ఆర్కైవిస్టులు మరియు సాధారణ సాహిత్య ప్రేమికులకు అత్యంత ఉపయోగకరమైన చారిత్రక
నిధి.
4. విపుల సాంకేతిక మెటాడేటా (Technical Metadata - Wikidata & MARC Compatible)
* ప్రాథమిక వికీడేటా & కేటలాగ్ వివరాలు:
* P1476 (Title): రాజస్థాన కథావళి
* P1680 (Subtitle): చరిత్ర కథలు (రెండవ భాగము)
* P31 (Instance of): Book / Historical Monograph
* Wikidata ID: NA
* P18 (Image/Cover Art): NA
* కర్తలు & సంస్థలు (Persons & Entities):
* P50 (Author): శ్రీ చిలకమర్తి లక్ష్మినరసింహం (Chilakamarti Lakshmi
Narasimham)
* P110 (Illustrator): NA
* P11105 (Annotator): NA
* P655 (Translator): NA
* P98 (Editor): NA
* P767 (Contributor): NA
* P2679 (Foreword Author): NA
* P2680 (Afterword Author): NA
* P123 (Publisher): NA
* P872 (Printer / Press): NA
* గుర్తింపు సంఖ్యలు (Identifiers):
* P212 (ISBN-13): NA
* P957 (ISBN-10): NA
* P243 (OCLC Number): NA
* P675 (Google Books ID): NA
* P648 (Open Library ID): NA
* P2034 (Project Gutenberg ID): NA
* P724 (Internet Archive ID): NA
* P8383 (Goodreads Identifier): NA
* P6721 (K10plus PPN): NA
* సందర్భం, ముద్రణ & భౌతిక వివరాలు (Physical & Publication Details):
* P407 (Language): Telugu
* P291 (Place of Publication): NA
* P577 (Publication Date / Year): NA
* P1104 (Page Count): NA (లభ్యమైన పేజీ సంఖ్యలు: 13, 23, 31, 41 మరియు
చివరి భాగాలు)
* P2635 (Number of Volumes): Volume 2 (రెండవ భాగము)
* P393 (Edition Number): NA
* P1031 (Legal Citation / Registration No): NA (ఆర్కైవల్/లైబ్రరీ స్టాంప్
సంఖ్య: 7548, కాల్ నం: W 26 194.827 - శ్రీకృష్ణదేవరాయాంధ్ర భాషానిలయము,
సుల్తాన్ బజార్, హైదరాబాద్)
* P186 (Material Used): Paper / Digital PDF
* P437 (Distribution Format): Print / Digital Scan
* Cost / Original Price (ధర): NA
5. వర్గీకరణ & డిజిటల్ ఆర్కైవల్ ఫీల్డ్స్ (Classification & Archival Studies)
* Work_Genre_P136: Historical Narrative / Regional History / Biographies
* Work_Subject_P921: History of Rajasthan, Marwar Kings, Jaswant Singh,
Durgadas Rathore, Ajit Singh, Mughal-Rajput relations, Aurangzeb
* Work_Country_P495: India
* Work_Movement_P135: తెలుగు చారిత్రక వచన వికాసం / జాతీయోద్యమ కాల
సాహిత్యోద్యమం
* Work_Based_On_P144: Rajput Historical Chronicles / Annals of Rajasthan
(Colonel James Tod)
* Dewey Decimal Classification (DDC) Number: 954.4 (History of Rajasthan /
Rajputana)
* Colon Classification (CC) Class Number: V4437 (History of Rajasthan)
* Koha Classification Tag / Call Number: W 26 194.827
(శ్రీకృష్ణదేవరాయాంధ్ర భాషానిలయం వర్గీకరణ)
* Copyright Status / Public Domain: Public Domain (రచన కాలం మరియు గ్రంథ
చారిత్రకత దృష్ట్యా బహిరంగ పరిధిలో ఉన్నది)
6. English Academic Abstract & Metadata Summary
Objective & Scope
Rajasthana Kathavali (Volume 2) is a seminal historical prose work composed
in Telugu by the pioneering litterateur Sri Chilakamarti Lakshmi
Narasimham. Preserved in notable repositories like the Sri Krishnadevaraya
Andhra Bhasha Nilayam (Hyderabad), this volume documents the valorous
chronicles, political upheavals, and dynastic histories of the Marwar
(Jodhpur) rulers of Rajasthan during the medieval and Mughal epochs.
Methodology & Content Overview
Employing an engaging, classical-yet-accessible narrative prose style
(sarala grandhika), the work reconstructs critical historical milestones.
Key episodes include the internal administration under Maharaja Gaj Singh,
the rebellious excursions of Prince Umra, the astute resistance of Maharaja
Jaswant Singh against Mughal Emperor Aurangzeb, and the legendary rescue
and concealment of the infant prince Ajit Singh by the loyal commander
Durgadas Rathore in the sanctuary of Mount Abu. The narrative also analyzes
the post-Aurangzeb geopolitical landscape up to the tragic internal
conflicts among Ajit Singh's successors (Abhai Singh and Bhakt Singh).
Literary & Academic Significance
Chilakamarti's Rajasthana Kathavali holds immense historiographical and
literary importance in early 20th-century Telugu literature. It played a
pivotal role in popularizing Indian chivalric heritage during the Indian
national movement, while simultaneously setting high stylistic standards
for regional vernacular historical prose and biographies.
Recommendation
This volume is an indispensable resource for researchers of South Asian
vernacular historiography, scholars of Telugu historical literature,
library catalogers, and digital archival historians studying regional
adaptations of Rajput chronicles.