ప్రఫుల్లముఖి_7989

*ప్రఫుల్లముఖి*

*1. శీర్షిక & ప్రాథమిక గుర్తింపు విభాగం (Title & Basic Identification
Block)*

-

*పుస్తకం పూర్తి పేరు (తెలుగులో):* ప్రఫుల్ల ముఖి యను సర్వసద్గుణఖని యగు
నొక సతీమతల్లి చారిత్రము
-

*Title in English Transliteration:* Praphulla Mukhi
-

*ఉపశీర్షిక (Subtitle):* సర్వసద్గుణఖని యగు నొక సతీమతల్లి చారిత్రము
-

*ప్రత్యామ్నాయ / ఇతర పేర్లు (Alternate/Variant Titles):* దేవీ చౌధురాణి
(బంకించంద్ర చటర్జీ మూల గ్రంథ పేరు)
-

*గ్రంథ రూపం / వర్గం (Category/Genre):* చారిత్రక / సామాజిక నవల
(Historical / Social Novel - Translation/Adaptation)

*2. రచయిత, సంపాదకులు & ఇతర కర్తల వివరాలు (Author & Contributor Details)*

-

*రచయిత పూర్తి పేరు:* బంకించంద్ర చటర్జీ (మూల రచయిత - బంగ్లా), థి నాయని
భాస్కరుడు (తెలుగు అనువాదకుడు/రచయిత)
-

*కలం పేరు / బిరుదులు (Pen Name / Titles):* విమల ధిషణాధురంధరుండు
(బంకించంద్ర చటర్జీకి ఇచ్చిన విశేషణం), థి నాయనివారి ద్వితీయ పుత్రుండు
-

*రచయిత కాలం / జీవిత కాలం (Birth-Death Dates):* NA
-

*జన్మస్థలం / నివాసం:* NA
-

*విద్యా అర్హతలు & వృత్తి:* ఎమ్.ఏ. (M.A.) - థి నాయని భాస్కరుడు
కర్ణాటక/కన్నడ భాషను ఎమ్.ఏ. పరీక్ష నిమిత్తం అభ్యసించినట్లు పీఠికలో ఉంది.
-

*సమకాలీన రచనలు / ఇతర ముఖ్య કૃతులు:* NA
-

*ఇతర కర్తల వివరాలు (Contributors):*
-

*సంపాదకుడు (Editor):* NA
-

*అనువాదకుడు (Translator):* థి నాయని భాస్కరుడు (క. భాస్కరరావు)
-

*చిత్రకారుడు / ముఖచిత్ర డిజైనర్ (Illustrator/Cover Artist):* NA
-

*ముందుమాట / పీఠిక రచయిత (Foreword/Introduction Author):* క.
భాస్కరరావు (థి నాయని భాస్కరుడు)
-

*రచయిత परिచయ వ్యాసం (Author Note):* ఈ గ్రంథాన్ని థి నాయని భాస్కరుడు (క.
భాస్కరరావు) బంకించంద్ర చటర్జీ బెంగాలీలో రచించిన 'దేవీ చౌధురాణి' నవలను
ఆధారంగా చేసుకుని తెలుగులోకి అనువదించారు/స్వతంత్రించారు. కన్నడ ఎం.ఏ.
పరీక్ష నిమిత్తం అభ్యసించే సమయంలో ఈ కథను చదివి, దాని ఉత్తమ గుణాలకు ముచ్చటపడి
తెలుగు పాఠకులకు అందుబాటులోకి తెచ్చినట్లు పీఠికలో పేర్కొన్నారు. రచయిత ఈ
కృతిని విక్టోరియా రాణి (Queen Victoria The Good) పవిత్ర స్మృతికి అంకితం
ఇచ్చారు.

*3. సాహిత్య, విషయ & సామాజిక విశ్లేషణ (Literary, Content & Critical
Analysis)**పరిచయం & నేపధ్యం (Introduction & Context)*

'ప్రఫుల్లముఖి' అనేది ప్రసిద్ధ బెంగాలీ నవలాకారుడు బంకించంద్ర చటర్జీ రచించిన
'దేవీ చౌధురాణి' నవలకు తెలుగు స్వేచ్ఛానువాదం. పతివ్రతా ధర్మం, నిర్మల
దేశానురాగం, స్వార్థత్యాగం మరియు సామాజిక ప్రయోజనాలను ప్రబోధించే దిశగా 19వ
శతాబ్దపు చివరలో లేదా 20వ శతాబ్దపు ప్రారంభంలో ఈ గ్రంథం రూపుదిద్దుకుంది.
*రచయిత అంతరంగం & సంకల్పం (Author's Intent & Purpose)*

ఉత్తమ కావ్యాలు సమాజానికి, ముఖ్యంగా స్త్రీలకు సద్గుణాలను నేర్పించే ఆభరణాలుగా
ఉంటాయన్న దృక్పథంతో అనువాదకుడు భాస్కరరావు ఈ రచనను చేపట్టారు. పతివ్రతయైన
ప్రఫుల్లముఖి పుణ్య చరిత్ర ద్వారా స్త్రీలకు అవశ్య పఠనీయమైన సద్గుణ సంపత్తిని,
సదాచారాన్ని ప్రబోధించడం మరియు ఆంధ్రదేశానికి మేలు చేకూర్చడమే ఈ రచన ప్రధాన
సంకల్పం.
*ప్రధాన విషయ સారాంశం (Core Summary & Key Themes)*

-

*కథాంశం & పాత్రల చిత్రణ:* కథలోని ప్రధాన పాత్ర ప్రఫుల్లముఖి (దేవీ
చౌధురాణి). హరవల్లభ, ప్రజేశ్వరుడు, సాగరికా మరియు ఇతర కుటుంబ సభ్యుల నడుమ
సాగే కుటుంబ, సామాజిక నాటకం ఇది. చాలా కాలం దూరమైన ప్రఫుల్ల తిరిగి తన భర్త
ప్రజేశ్వరునితో కలిసి అత్తవారింటికి గృహప్రవేశం చేయడం, సమాజంలోని మరియు
కుటుంబంలోని అసూయా ద్వేషాలను తన సహనంతో, సద్గుణాలతో జయించడం ఇందులో ముఖ్యమైన
అంశం.
-

*చారిత్రక ఆధారాలు:* పీఠికలో తెలిపిన వివరాల ప్రకారం దేవీ చౌధురాణి, భవాని
పాఠక్ (ఠాకూరు), గుడ్‌లాడ్ సాహెబ్ (రంగపూర్ కలెక్టర్), లెఫ్టినెంట్ బ్రాక్స్
మొదలైన పాత్రలకు చరిత్రలో ఆధారాలు ఉన్నాయి. సర్ W. హంటర్ రాసిన
"Statistical Account of Bengal" గ్రంథంలో కూడా ఈ చారిత్రక ఆధారాలు ఉన్నట్లు
పేర్కొనబడింది.

*భాషా శైలి & వ్యాకరణ విశ్లేషణ (Language Style & Literary Tropes)*

-

*భాషా రూపం:* గ్రాంథిక తెలుగు భాష.
-

*శైలి:* సమాస భూయిష్టమైన వర్ణనలు, ప్రాచీన పద్యమయ నాటకీయత, వ్యాకరణబద్ధమైన
వాక్య నిర్మాణాలు కలిగి ఉంది.
-

*ప్రయోగాలు & జాతీయాలు:* "కంబముచందమున నిలుచు", "గగనకుసుమంబులు", "చకి
తైణీలోచన", "పొంగుచుండు సన్న కలశంబు" వంటి అలంకారిక, ప్రాచీన ప్రయోగాలు
పుష్కలంగా ఉన్నాయి.

*పరిశోధనాత్మక & సాంస్కృతిక ప్రాముఖ్యత (Research & Cultural Value)*

బెంగాలీ సాహిత్య పునరుజ్జీవన కాలపు (Bengal Renaissance) గొప్ప నవలలు
తెలుగులోకి ఏ విధంగా రూపాంతరం చెందాయో అధ్యయనం చేయడానికి ఇది చక్కని ఉదాహరణ.
బ్రిటీష్ కాలంలో విక్టోరియా రాణి పట్ల ఉన్న భక్తిభావం మరియు భారతీయ సాంప్రదాయ
కుటుంబ విలువలు, మహిళా సద్గుణాల విశ్లేషణలకు ఈ గ్రంథం పరిశోధనాత్మక విలువ
కలిగి ఉంది.
*ముగింపు & పాఠకుల మార్గదర్శి (Conclusion & Target Audience)*

ప్రాచీన గ్రాంథిక శైలిని, అనువాద సాహిత్య వికాసాన్ని అధ్యయనం చేసే
పరిశోధకులకు, తెలుగు సాహిత్య విద్యార్థులకు మరియు ప్రాచీన నవలలను ఇష్టపడే
సాధారణ పాఠకులకు ఇది అత్యంత అనుకూలమైన గ్రంథం. స్త్రీల శీలం, సహనం మరియు
కుటుంబ వ్యవస్థలోని ఐక్యత గురించి ఈ పుస్తకం తెలియజేస్తుంది.
*4. విపుల సాంకేతిక మెటాడేటా (Technical Metadata - Wikidata & MARC
Compatible)*

*ప్రాథమిక వికీడేటా & కేటలాగ్ వివరాలు:*

-

*P1476 (Title):* ప్రఫుల్ల ముఖి యను సర్వసద్గుణఖని యగు నొక సతీమతల్లి
చారిత్రము
-

*P1680 (Subtitle):* సర్వసద్గుణఖని యగు నొక సతీమతల్లి చారిత్రము
-

*P31 (Instance of):* Book / Monograph
-

*Wikidata ID:* NA
-

*P18 (Image/Cover Art):* NA

*కర్తలు & సంస్థలు (Persons & Entities):*

-

*P50 (Author):* బంకించంద్ర చటర్జీ (మూల రచయిత)
-

*P110 (Illustrator):* NA
-

*P11105 (Annotator):* NA
-

*P655 (Translator):* థి నాయని భాస్కరుడు (క. భాస్కరరావు)
-

*P98 (Editor):* NA
-

*P767 (Contributor):* NA
-

*P2679 (Foreword Author):* క. భాస్కరరావు
-

*P2680 (Afterword Author):* NA
-

*P123 (Publisher):* NA
-

*P872 (Printer / Press):* NA

*గుర్తింపు సంఖ్యలు (Identifiers):*

-

*P212 (ISBN-13):* NA
-

*P957 (ISBN-10):* NA
-

*P243 (OCLC Number):* NA
-

*P675 (Google Books ID):* NA
-

*P648 (Open Library ID):* NA
-

*P2034 (Project Gutenberg ID):* NA
-

*P724 (Internet Archive ID):* NA
-

*P8383 (Goodreads Identifier):* NA
-

*P6721 (K10plus PPN):* NA

*సందర్భం, ముద్రణ & భౌతిక వివరాలు (Physical & Publication Details):*

-

*P407 (Language):* Telugu
-

*P291 (Place of Publication):* NA
-

*P577 (Publication Date / Year):* NA
-

*P1104 (Page Count):* 231+ Pages (231వ పేజీ వరకు స్కాన్‌లో స్పష్టంగా
ఉంది)
-

*P2635 (Number of Volumes):* 1
-

*P393 (Edition Number):* NA
-

*P1031 (Legal Citation / Registration No):* 6-500, 195, 301, 48288
(శ్రీకృష్ణదేవరాయ తెలుగు భాషా నిలయం కేటలాగ్/ముద్ర సంఖ్యలు)
-

*P186 (Material Used):* Paper
-

*P437 (Distribution Format):* Print / Hardcover
-

*Cost / Original Price (ధర):* రూ. 2.00 (Rs. 2.00)

*5. వర్గీకరణ & డిజిటల్ ఆర్కైవల్ ఫీల్డ్స్ (Classification & Archival
Studies)*

-

*Work_Genre_P136:* Novel / Historical Fiction / Translation
-

*Work_Subject_P921:* Praphulla Mukhi, Devi Chaudhurani, Virtue, Indian
Womanhood, Historical Fiction
-

*Work_Country_P495:* India
-

*Work_Movement_P135:* Early 20th Century Modern Telugu Literature /
Translation Era
-

*Work_Based_On_P144:* Devi Chaudhurani (దేవీ చౌధురాణి) by Bankim Chandra
Chatterjee
-

*Dewey Decimal Classification (DDC) Number:* 494.827 / 891.483
-

*Colon Classification (CC) Class Number:* NA
-

*Koha Classification Tag / Call Number:* 494.827 / 48288 / 6-500
-

*Copyright Status / Public Domain:* Public Domain ( colonial era
rendering dedicated to Queen Victoria)

*6. English Academic Abstract & Metadata Summary*

-

*Objective & Scope:*

*"Praphulla Mukhi"* is a classical Telugu adaptation/translation of
Bankim Chandra Chatterjee's famous Bengali novel *"Devi Chaudhurani"*,
rendered into Telugu by Thi Nayani Bhaskaradu (K. Bhaskara Rao).
Dedicated to the sacred memory of Queen Victoria, the novel aims to portray
the high moral character, devotion, patriotism, and selflessness of an
ideal Indian woman, Praphulla Mukhi.
-

*Methodology & Content Overview:*

The narrative focuses on the virtuous life of Praphulla Mukhi, detailing
her domestic reconciliation with her husband Prajeshwar, her endurance
against societal prejudice, and her transformation. As highlighted in
the author's preface, the plot incorporates historical figures and events
documented in Sir W. W. Hunter's *"Statistical Account of Bengal"*,
including characters like Devi Chaudhurani, Bhavani Pathak, Collector
Goodlad, and Lieutenant Brena/Brookes. The text is rendered in high
classical Grandhika Telugu, interspersed with poetic verses (*Padyas*).
-

*Literary & Academic Significance:*

This work reflects the cross-cultural literary exchange between Bengal
and the Telugu-speaking regions during the late 19th and early 20th
centuries. It serves as a primary example of how early modern Telugu
scholars translated Bengali socio-historical masterworks to promote
domestic ethics, ideal womanhood, and literary sophistication.
-

*Recommendation:*

Recommended for scholars of comparative Indian literature, researchers
in early 20th-century Telugu translation movements, academic archivists,
and students of South Asian colonial literary history.