తెలుగు ఒక వెలుగు జాతి ఒక జోతి 9533

తెలుగు ఒక వెలుగు జాతి ఒక జోతి సాహిత్య / విషయ విశ్లేషణ వ్యాసం పరిచయం

తెలుగు భాషా వైభవాన్ని, జాతి ప్రాశస్త్యాన్ని ప్రతిబింబిస్తూ సాగే అద్భుతమైన
ఖండకావ్య సంపుటి "తెలుగు ఒక వెలుగు జాతి ఒక జోతి". ఈ గ్రంథం పద్య, గేయ, వచన
కవితల మేళవింపుతో కూడిన కవిత్వ రంగానికి (Poetry / Modern Telugu Literature)
చెందుతుంది. ఆధునిక కాలంలో తెలుగు భాషా సౌరభాన్ని, తెలుగు పాఠకుల హృదయాలలో
స్వస్థాన వేషభాషాభిమానాన్ని రగిలించే లక్ష్యంతో ఈ కావ్యం రూపుదిద్దుకుంది.
రచయిత అంతరంగం

ఈ గ్రంథకర్త శ్రీ ముదిగొండ వీరభద్రమూర్తి గారు. వీరి కవితా మార్గం అటు
సాంప్రదాయ పద్య మార్గాన్ని, ఇటు ఆధునిక భావ స్వచ్ఛందతను సమానంగా ఆవాహన
చేసుకుంది. తెలుగు భాష పట్ల, సంస్కృతి పట్ల నిండైన ఆరాధనా భావం కలిగిన
వీరభద్రమూర్తి గారు సమాజంలో నెలకొన్న అజ్ఞానాన్ని, అక్షరాస్యతా లోపాన్ని,
సామాజిక అన్యాయాలను కవితాస్త్రాలుగా మలచి ఎండగట్టడంలో దిట్ట. 'తెలుగుసీమ కవికి
స్వర్గం కన్న మిన్న' అని నమ్మే రసప్రలుబ్ధ కవిగా ఆయన భావాలు రచన పొడవునా
గోచరిస్తాయి.
పుస్తక సారాంశం / ప్రధానాంశం

ఈ ఖండకావ్య సంహతిలో మొత్తం యాభై ఎనిమిది కవితా ఖండికలు ఉన్నాయి. ముదిగొండ
వీరభద్రమూర్తి గారు ఈ సంపుటిని "అచ్ఛంద స్వచ్ఛందః ఖండకావ్య సంహతి" అని
అభివర్ణించారు. ఈ గ్రంథంలో ప్రధానంగా తెలుగు భాషా వైభవం, ఆంధ్రదేశ
ప్రాశస్త్యం, సామాజిక సంస్కరణ, భక్తి భావనలు మరియు వర్తమాన విద్యావ్యవస్థలోని
లోపాలు ప్రతిబింబిస్తాయి.

కావ్యంలో 'యాదగిరి ప్రభో!' శీర్షికతో సాగిన ప్రార్థనా శ్లోకాలు భక్తి రసాన్ని,
ఆధ్యాత్మిక నిష్టను వ్యక్తపరుస్తాయి. అలాగే 'శుభశకం', 'ప్రభాతం పరిమళించింది'
వంటి ఖండికలలో సమాజంలో పెరిగిపోతున్న అవినీతి, లంచగొండితనం, ఆంటరానితనం,
ఆర్జనా వ్యామోహాలను కవి నిరసించారు. 'అక్షరాల్తో మిఠాయ్ చేసి అమ్ముకొను
కవీశ్వరులకు' అంటూ కవిత్వ వ్యాపారీకరణను హెచ్చరిస్తూనే, నిరక్షరాస్యతను
రూపుమాపే నూతన అధ్యతన మహోద్యమాన్ని ఆకాంక్షించారు. పాఠశాల విద్యార్థుల సంభాషణల
రూపంలో సమాజంలో 'పంచభూతాల' సమానార్థాలుగా మారిన అవలక్షణాలను (అంటరానితనం,
లంచం, వ్యర్థమైన ఆచరణ, చీకటి ఆర్జన, భోగలోలత్వం) ఎంతో వ్యంగ్యంగా,
విశ్లేషణాత్మకంగా ప్రదర్శించారు. 'శారదా వందనం' కవితలో ఆంధ్ర సాహిత్య అకాడమీ
ప్రాముఖ్యతను, నన్నెచోడుడు, శ్రీనాథుడు, పోతన వంటి ప్రాచీన కవుల కవితా శైలులను
స్మరిస్తూ తెలుగు బాషను ఆరాధించారు.
శైలి మరియు విశ్లేషణ

ఈ గ్రంథంలోని భాషా ప్రయోగాలు పాఠకులను రంజింపజేస్తాయి. పద్య శిల్పంతో పాటు,
వచన కవితా స్వేచ్ఛ ఇందులో కొట్టొచ్చినట్లు కనిపిస్తుంది. 'మంజుశ్రీ' డాక్టర్
అక్కిరాజు రమాపతిరావు గారు తమ పీఠికలో పేర్కొన్నట్లుగా, "పాతకొత్తల మేలుకలయిక
శ్రీ వీరభద్రమూర్తిగారి కవిత". సంస్కృత సమాస భూషితమైన శ్లోకాలు, పద్యాలు
ఒకవైపు ఉంటే, సామాన్యుడికి సైతం అర్థమయ్యే జానపద నాడి, వచన కవితా ధోరణి
మరొకవైపు అలరిస్తాయి. వ్యంగ్యం, సామాజిక స్పృహ, కవితాత్మక భావనా సౌందర్యం ఈ
కావ్యానికి ప్రాణపదాలు.
ముగింపు

తెలుగు సాహిత్య ప్రేమికులకు, భాషాభిమానులకు, పరిశోధకులకు మరియు ఆధునిక సామాజిక
కవిత్వాన్ని ఆస్వాదించాలనుకునే ప్రతి పాఠకుడికి ఈ పుస్తకం తప్పక చదవదగినది.
మాతృభాష ప్రాశస్త్యాన్ని గుర్తుచేస్తూనే, సామాజిక మార్పుకు కవిత్వం ఏ విధంగా
దోహదపడుతుందో నిరూపించడానికి ఈ గ్రంథం ఒక నిదర్శనం.
పుస్తక సమగ్ర సమాచారం (Technical Metadata)

ప్రాథమిక వివరాలు (Basic Info):

- P1476 (Title): తెలుగు ఒక వెలుగు జాతి ఒక జోతి
- P1680 (Subtitle): అచ్ఛంద స్వచ్ఛందః ఖండ కావ్య సంహతి
- P31 (Instance of): book
- Wikidata ID: NA
- P18 (Image/Cover): NA

వ్యక్తులు (People):

- P50 (Author): ముదిగొండ వీరభద్రమూర్తి
- P110 (Illustrator): శ్రీ శీలా వీర్రాజు
- P11105 (Annotator): NA
- P123 (Publisher): ముదిగొండ వీరభద్రమూర్తి
- P655 (Translator): NA
- P98 (Editor): NA
- P767 (Contributor): NA
- P872 (Printer): Padmavathi Art Printers
- P2679 (Foreword Author): డా॥ అక్కిరాజు రమాపతిరావు ('మంజుశ్రీ')
- P2680 (Afterword Author): NA

గుర్తింపు సంఖ్యలు (IDs):

- P212 (ISBN-13): NA
- P957 (ISBN-10): NA
- P243 (OCLC): NA
- P675 (Google Books ID): NA
- P648 (Open Library): NA
- P2034 (Gutenberg): NA
- P724 (Internet Archive): NA
- P8383 (Goodreads): NA
- P6721 (K10plus): NA

సందర్భం & ముద్రణ (Context & Edition):

- P407 (Language): తెలుగు
- P291 (Place of Publication): హైదరాబాద్
- P577 (Pub Date): 1983
- P1104 (Pages): NA
- P2635 (Volumes): NA
- P393 (Edition): తొలి కూర్పు
- P1031 (Legal Citation): NA
- P186 (Material): Paper
- P437 (Format): Paperback / Printed Book

అదనపు వివరాలు (Extended Fields)

- Work_Genre_P136: కవిత్వం / ఖండకావ్య సంపుటి (891.481 - Modern Telugu
Poetry)
- Work_Subject_P921: తెలుగు భాషా వైభవం, సామాజిక స్పృహ, భక్తి భావనలు
- Work_Country_P495: భారతదేశం
- Work_Movement_P135: ఆధునిక తెలుగు కవిత్వం
- Work_Based_On_P144: NA
- Koha_Cost: రూ. 15-00
- Total Dewey Decimal Classification – DDC ID: 891.481

English Summary

*Telugu Oka Velugu Jati Oka Joti* is a collection of 58 short poems (*Khanda
Kavyalu*) authored by Mudigonda Veerabhadramurty and published in 1983.
Blending traditional metric poetry with modern free verse, the book serves
as a poetic tribute to the cultural richness, linguistic beauty, and social
consciousness of the Telugu-speaking people.

The core themes of the collection revolve around patriotic adoration for
the Telugu language, social critique, and spiritual devotion. Poems
like *Yadagiri
Prabho!* invoke deep spiritual resonance through classical Sanskritized
stanzas. Conversely, pieces like *Shubhasakam* and *Prabhatam
Parimalinchindi* highlight contemporary socio-economic challenges,
criticizing commercialization in literature, systemic corruption,
untouchability, and educational drawbacks through sharp satire and
dialogue. The author creatively redefines classical concepts like the *Pancha
Bhootas* (five elements) as social evils to urge moral reform and social
awakening.

Linguistically, the work showcases a harmonious fusion of classical
grandeur and accessible modern expression, commended in the foreword by Dr.
Akkiraju Ramapati Rao. Overall, this anthology stands as an inspiring
literary contribution suited for researchers, students, and general readers
interested in 20th-century Telugu poetry and social activism.