శ్రీమదాంధ్రభాగవతము - షష్ఠస్కంధము12260

# శ్రీమదాంధ్రభాగవతము - షష్ఠస్కంధము

భాగవతం 12260

## సాహిత్య / విషయ విశ్లేషణ వ్యాసం
### పరిచయం
ఆంధ్ర సాహిత్య గగనంలో భక్తిరస సుధలను కురిపించిన బమ్మెర పోతనామాత్యుని
'శ్రీమదాంధ్రభాగవతము' తెలుగువారి ఆధ్యాత్మిక, సాంస్కృతిక జీవితంలో అత్యంత
విశిష్టమైన స్థానాన్ని ఆక్రమించింది. అయితే కాలక్రమేణా భాగవతంలో శ్లోకభాగాల
రూపంలో ఉత్సన్నమైన (లభ్యము కాని) కొన్ని స్కంధాలను ఇతర ప్రాచీన కవులు పూరించి,
సమగ్ర రూపం ఇచ్చారు. ఆ పరంపరలో భాగవతంలోని **షష్ఠస్కంధము**ను అత్యంత
మనోజ్ఞంగా, భక్తిరసభరితంగా తెనుగించిన కవి **ఏర్చూరి సింగన**. పోతన కవితా
మార్గాన్ని అనుసరిస్తూ, భక్తి-జ్ఞాన-వైరాగ్యాల కలబోతగా మలచిన ఈ విశిష్ట కావ్య
భాగాన్ని విజయవాడ గాంధీనగరంలోని 'వాణీనికేతనము' వారు ముద్రించగా, ప్రస్తుతం
ఇది హైదరాబాద్‌లోని సుల్తాన్ బజార్ 'శ్రీకృష్ణదేవరాయ తెలుగు భాషా నిలయం'
ఆర్కైవ్స్‌లో (గ్రంథ సంఖ్య: 12260) భద్రపరచబడి ఉంది. డ్యూయీ డెసిమల్
క్లాసిఫికేషన్ (DDC) వర్గీకరణ ప్రకారం ఈ గ్రంథం **294.5924** (లేదా
**894.8271** - ప్రాచీన తెలుగు ఆధ్యాత్మిక కావ్యాలు / భాగవతం) విభాగానికి
చెందుతుంది.
### రచయిత అంతరంగం
షష్ఠస్కంధ కర్త అయిన **ఏర్చూరి సింగన** గోల్కొండ దేశంలోని నల్లగొండ మండలంలో
ఉన్న 'ఏర్చూరు' గ్రామానికి చెందిన నియోగి బ్రాహ్మణుడు. ఆపస్తంబ సూత్రుడైన ఈయన
కసువన మంత్రి, ముమ్మడమ్మల పుత్రుడు. "శివపూజం దనరినవాడ, విష్ణు
చరితామృతనిష్యంది పటువాగ్విలాసానందోచితమానసుండ" అని తన్ను తాను చెప్పుకుంటూ,
శివకేశవులందు సమాన భక్తిప్రపత్తులు చాటుకున్న సమరస భావజ్ఞుడు. తన నిద్రలో లలిత
రూపంతో పొడకట్టిన వాగ్దేవి అనుగ్రహంతో నారాయణాంలో అమృతకవితను ప్రసరింపజేశానని
చెప్పుకున్న సింగన, పోతనను 'కవిపట్టపురాజు' అని అత్యంత గౌరవంతో కీర్తించాడు.
### పుస్తక సారాంశం / ప్రధానాంశం
శ్రీమదాంధ్రభాగవతము షష్ఠస్కంధము ప్రధానంగా భగవంతుని **"భక్త రక్షణ
తత్త్వాన్ని"**, మరియు నామసంకీర్తన యొక్క అనంతమైన మహిమను చాటిచెబుతుంది. ఈ
స్కంధంలోని ప్రధాన వృత్తాంతాలు మరియు ధార్మిక విశ్లేషణలు ఇక్కడ
ప్రస్తావించబడ్డాయి:
* **అజామిళోపాఖ్యానం & నామమహిమ:** మహాపాపి అయిన అజామిళుడు మరణ సమయంలో తన
చిన్నకుమారుడైన 'నారాయణ' అనే పేరును పిలవగానే, శ్రీహరి దూతలు వచ్చి యమదూతలను
నివారించి అతనికి ముక్తిని ప్రసాదించిన వృత్తాంతం. ఒక్కసారి శ్రీకృష్ణ
నామాన్ని ఉచ్ఛరిస్తే సమస్త పాపాలు, దారిద్ర్యాలు, జన్మదుఃఖాలు పటాపంచలవుతాయని
యమధర్మరాజు తన దూతలకు ఉపదేశించిన రహస్యం ఇందులో వివరించబడింది.
* **కవి కల్పనా పాటవము (అజామిళుని కథలో మార్పులు):** మూల సంస్కృత భాగవతంలో
వ్యాసుడు అజామిళుని మొదటి భార్యను అప్రౌఢగా వర్ణిస్తే, సింగన కవి అజామిళుని
పతితత్వాన్ని మరియు విధి వైపరీత్యాన్ని మరింత స్పష్టంగా నిరూపించేందుకు ఆమెను
'నవయౌవనవతి, కమనీయ గుణశోభిత'గా స్వకపోలకల్పనతో అమర్చాడు. అలాగే మూలంలో లేని
వసంత వర్ణనను, కాముక స్వభావాన్ని నాటకీయంగా చిత్రించి కవి తన కల్పనా
నైపుణ్యాన్ని ప్రదర్శించాడు.
* **దక్షోపాఖ్యానము & ప్రజాపతి సృష్టి:** దక్షప్రజాపతి పుత్రులైన హర్యశ్వులు,
శబలాశ్వులు నారద మహర్షి ఉపదేశంతో నివృత్తి మార్గాన్ని పట్టి మోక్షాన్ని
పొందడం; ప్రవృత్తి మార్గంలో ఉన్నవారికి అనుచితంగా నివృత్తిని ఉపదేశించరాదనే
ధర్మసూక్ష్మం ఇక్కడ స్పష్టమవుతుంది.
* **వృత్రాసుర వధ & ఇంద్రోపాఖ్యానం:** విశ్వరూపుని వధ, గురుధిక్కారం వల్ల
ఇంద్రునికి కలిగిన సంకటం, మరియు వృత్రాసురునితో యుద్ధం. విశ్వరూప/వృత్తాసురుల
కథ ద్వారా భగవంతుని శరణుజొచ్చిన దేవతలను శ్రీహరి మత్స్య స్వరూపాది అవతారాల
మహిమతో ఏ విధంగా రక్షించాడో వివరింపబడింది.
* **చిత్రకేతూపాఖ్యానము & భగవద్ధర్మ నిష్ఠ:** పుత్రశోకంతో విలపించిన
చిత్రకేతువు అంగిరస, నారదుల ఉపదేశంతో జ్ఞానిగా మారి, శివుని శాపం వల్ల
వృత్రాసురుడిగా జన్మించినప్పటికీ ఆత్మజ్ఞానాన్ని కోల్పోకుండా ఉత్తమ గతిని
పొందిన తీరు.
* **సవితృ వంశక్రమం & పుంసవన వ్రతం:** వివిధ దేవతల వంశక్రమాలు, మరుద్గణాల
జన్మ వృత్తాంతం మరియు దివ్యసంతానార్థం ఆచరించే పుంసవన వ్రత విధానాలు ఈ
స్కంధంలో సంపూర్ణంగా రూపుదిద్దుకున్నాయి.
### శైలి మరియు విశ్లేషణ
ఏర్చూరి సింగన కవితారీతి పోతన నిసర్గ మధురమైన ధారను తలపిస్తుంది. "పోతరాజు
వాక్ప్రకటితాష్టమ ప్రసన సౌరభముల్ పునరుద్ధరించి" అని ప్రశంసించబడినట్లుగా,
పోతన శైలిలోని అనుప్రాసలు, శబ్దాలంకారాలు, ధారాశుద్ధి మరియు ఆత్మీయ భక్తి
భావాన్ని సింగన తన పద్యాల్లో ఒలికించాడు. "మోదంబై, పరిదూషిత భేదంబై..." వంటి
కంద పద్యాల నడక పోతన పద్యాల ముద్రను స్పష్టంగా సూచిస్తుంది. దశాధిక
అలంకారాలతో, ప్రతిపద తాత్పర్యాలకు తగినట్లుగా పద్యాలను తీర్చిదిద్దడం సింగన
కవిత్వంలోని ప్రత్యేకత.
### ముగింపు
ప్రాచీన తెలుగు ప్రబంధ కావ్యాలను, భాగవత భక్తి రసామృతాన్ని పఠించాలనుకునే
వారికి, పరిశోధకులకు మరియు భక్తులకు ఏర్చూరి సింగన ముద్రించిన ఈ షష్ఠస్కంధము
ఒక అద్భుతమైన గ్రంథం. నామసంకీర్తనా మహిమను తెలుసుకోవడానికి ప్రశాంత చిత్తంతో
చదవవలసిన ఆధ్యాత్మిక కావ్యం ఇది.
## పుస్తక సమగ్ర సమాచారం (Technical Metadata)
ప్రాథమిక వివరాలు (Basic Info):
* P1476 (Title): శ్రీమదాంధ్రభాగవతము - షష్ఠస్కంధము
* P1680 (Subtitle): NA
* P31 (Instance of): Book / Poem / Religious Text / Telugu Epic
* Wikidata ID: NA
* P18 (Image/Cover): NA
వ్యక్తులు (People):
* P50 (Author): బమ్మెర పోతనామాత్య ప్రణీతము (పూరణం: ఏర్చూరి సింగన)
* P110 (Illustrator): NA
* P11105 (Annotator): NA
* P123 (Publisher): వాణీనికేతనము, గాంధీనగరం, విజయవాడ
* P655 (Translator): NA
* P98 (Editor): శ్రీ శేషాద్రి రమణ కవులు, శ్రీ నాగలింగం వేంకటేశ్వరశాస్త్రి
గారు
* P767 (Contributor): NA
* P872 (Printer): NA
* P2679 (Foreword Author): శ్రీ శేషాద్రి రమణ కవులు / పీఠికా రచయితలు
* P2680 (Afterword Author): NA
గుర్తింపు సంఖ్యలు (IDs):
* P212 (ISBN-13): NA
* P957 (ISBN-10): NA
* P243 (OCLC): NA
* P675 (Google Books ID): NA
* P648 (Open Library): NA
* P2034 (Gutenberg): NA
* P724 (Internet Archive): NA
* P8383 (Goodreads): NA
* P6721 (K10plus): NA
సందర్భం & ముద్రణ (Context & Edition):
* P407 (Language): Telugu
* P291 (Place of Publication): Vijayawada (Gandhi Nagaram), Andhra Pradesh
* P577 (Pub Date): NA
* P1104 (Pages): NA
* P2635 (Volumes): Sixth Canto (షష్ఠస్కంధము)
* P393 (Edition): NA
* P1031 (Legal Citation): NA
* P186 (Material): Paper
* P437 (Format): Print / Monograph
## అదనపు వివరాలు (Extended Fields)
* Work_Genre_P136: Classical Poetry / Devotional Epic / Puranic Literature
(DDC 294.5924 / 894.8271)
* Work_Subject_P921: Srimad Andhra Bhagavatam, Sixth Canto,
Ajamilopakhyanam, Vritrasura Vadha, Daksha Yagnam, Chitraketu Story
* Work_Country_P495: India
* Work_Movement_P135: Classical Telugu Bhakti Movement & Puranic Poetry
* Work_Based_On_P144: Bhagavata Purana (Sanskrit original by Vyasa)
* Koha_Cost: సభ్యులకు రు. 0-8-0 (అణాలు 8), ఇతరులకు రు. 1-0-0
* Total Dewey Decimal Classification – DDC ID: 294.5924
## English Summary
**Srimad Andhra Bhagavatam - Shastha Skandhamu (Sixth Canto)** is a major
section of the classical Telugu adaptation of the *Bhagavata Purana*.
Originally conceived by the legendary saint-poet Bammera Potana, certain
missing portions of the epic were completed by subsequent classical poets.
The Sixth Canto was authored by **Erchuri Singana**, a 15th-century poet
who closely emulated Potana's rhythmic, highly devotional, and melodious
style. Published by Vani Niketanam, Gandhinagaram, Vijayawada, and edited
by Seshadri Ramana Kavulu and Nagalingam Venkateswara Sastri, this volume
is archived at Sri Krishnadevaraya Andhra Bhasha Nilayam in Hyderabad under
accession number 12260, cataloged under **DDC 294.5924**.
The core theme of the Sixth Canto centers upon **divine grace, the efficacy
of chanting God's name (Nama Mahima), and the protection of devotees**. The
most celebrated episode is the story of *Ajamila*, a sinner who attains
salvation at the moment of death simply by uttering the name "Narayana" to
call his son. Singana displays significant creative liberty (*svakapola
kalpana*) by enriching the romantic and seasonal descriptions of Ajamila's
life to heighten the dramatic contrast of his ultimate redemption.
Additional major narratives include the story of *Daksha Prajapati* and his
sons, the conflict between Lord Indra and *Vritrasura*, the story of King
*Chitraketu*, and instructions on sacred rites like *Punsavana Vrata*.
Written in lucid, alliterative metrical verse (*kanda*, *utpalamala*,
*champakamala*), the text reflects deep devotion to both Lord Shiva and
Lord Vishnu. This edition serves as an irreplaceable primary source for
scholars of classical Telugu literature, researchers of Puranic textual
traditions, and general devotees of the Bhagavata.