మార్కండేయ పురాణము - 1640

*మార్కండేయ పురాణము

మార్కండేయపురాణాము.pdf

* సాహిత్య / విషయ విశ్లేషణ వ్యాసం పరిచయం

భారతీయ సనాతన వాఙ్మయంలో పురాణాలకు అత్యంత విశిష్టమైన స్థానం ఉంది. అష్టాదశ
మహాపురాణాలలో ఒకటైన 'మార్కండేయ పురాణము' ధర్మ, తత్త్వ, ఆచార వ్యవహారాల
సమాహారంగా ప్రసిద్ధి చెందింది. తెలుగు సాహిత్యంలో తొలి మహాపురాణ అనువాదంగా కవి
మారన (మారయ) వర్ణించిన ఈ గ్రంథం, సంస్కృత మూలానికి అత్యంత రమణీయమైన తెనుగు
రూపం. ఈ ప్రతిని "ఆంధ్రప్రదేశ్ సాహిత్య అకాడమి" ప్రచురించగా, హైదరాబాద్ కేంద్ర
విశ్వవిద్యాలయ ఆంధ్రశాఖాధ్యక్షులు డా॥ జి.వి. సుబ్రహ్మణ్యం గారు సంపాదకత్వం
వహించారు. ఇది ఆధ్యాత్మికతతో పాటు సామాజిక, భౌగోళిక, సాంస్కృతిక విశేషాలను
అందించే ఒక విశిష్ట పురాణ విభాగానికి (మహాపురాణం / ప్రాచీన పద్య కవిత్వం)
చెందుతుంది.
రచయిత అంతరంగం

కవి మారన, యుగకర్త అయిన తిక్కన సోమయాజి శిష్య పరంపరకు చెందినవాడు. తన గురువైన
తిక్కన అమృతవాణి ప్రసాదంతో సరస్వతీ పాత్రుడనయ్యానని ఆత్మాభిమానంతో చెప్పుకున్న
మారన, సంస్కృతంలో ఉన్న పురాణ కథనాలను తెలుగు ధర్మానికి, తెలుగుదనానికి
అనుగుణంగా మలచడంలో అసమాన పట్టు సాధించారు. సామాజిక ప్రేరణ, ధర్మ పరిరక్షణ
మరియు రసానుభూతిని సమపాళ్ళలో అందించాలనే తపన ఆయన అంతరంగంలో స్పష్టంగా
కనిపిస్తుంది.
పుస్తక సారాంశం / ప్రధానాంశం

మార్కండేయ పురాణము ప్రధానంగా మార్కండేయ మహర్షి తన శిష్యుడైన క్రోష్టుకికి,
మరియు పరమజ్ఞాన చక్షువులైన పక్షులు జైమిని మహర్షికి అందించిన పవిత్ర కథాంశాల
సమాహారం. ఈ గ్రంథంలోని అష్టమాశ్వాసము (ఎనిమిదవ అధ్యాయం) రాజవంశాల ఉత్పత్తులు,
పరాక్రమాలు మరియు ధర్మపాలనను విస్తృతంగా చర్చిస్తుంది.

విశిష్టంగా, సూర్యవంశజుడైన మరుత్తు అనే చక్రవర్తి వైభవాన్ని ఈ భాగం అద్భుతంగా
ఆవిష్కరిస్తుంది. మరుత్తు చక్రవర్తి వివిధ రాజకన్యలను వివాహమాడి, అరిష్వంతాది
పదునెనిమిది మంది కుమారులను పొంది, ఏడు దీవులలోనూ, ముల్లోకాలలోనూ తన అప్రతిహత
శాసనంతో చతురంత ధాత్రిని పరోపకారంగా, ధర్మబద్ధంగా పాలించిన తీరు
వర్ణించబడింది. లౌకిక, వైదిక, పారమార్థికమైన జ్ఞానాన్ని పొంది సంశయాలన్నీ
నివృత్తి చేసుకున్న క్రోష్టుకి దేవునికి, మార్కండేయునికి మధ్య జరిగిన సంవాదం
పురాణ మకరందాన్ని పాఠకులకు అందిస్తుంది. అష్టమాశ్వాస ముగింపులో ప్రాంసు,
ఖనిత్ర, క్షుప, వీరనృప, వివింశ, కరంధమ, అవేక్షిత, మరుత్తోపాఖ్యానాలు
సంపూర్ణంగా వివరించబడ్డాయి. ఈ పురాణ కథలను విన్నా, చదివినా, రాసినా
ధనధాన్యాలు, సకల పుణ్యఫలాలు మరియు అపార జ్ఞానం లభిస్తాయని ఫలశ్రుతి
పేర్కొంటోంది.
శైలి మరియు విశ్లేషణ

మారన కవితా శైలి ప్రాచీన తెలుగు పద్య శిల్పానికి తార్కాణం. కవిత్వం సుబోధకంగా,
మనోహరమైన పదబంధాలతో, రసవత్తరమైన శైలిలో సాగుతుంది. ప్రబంధ లక్షణాలకు ప్రాణం
పోస్తూనే, పద్యాలలో అంతర్లీనంగా నాటకీయతను, వర్ణనాత్మక వైభవాన్ని నింపారు.
అనువాదంలో మూల భావం దెబ్బతినకుండా, తెలుగు భాషా వైవిధ్యాన్ని, జాతీయాలను,
ప్రాస నియమాలను సొగసుగా ఉపయోగించారు. ముగింపు గద్యంలో "శ్రీమదుభయకవిమిత్ర
తిక్కనసోమయాజి ప్రసాదలబ్ద సరస్వతీపాత్ర తిక్కనామాత్యపుత్ర మారయనామధేయ
ప్రణీతంబైన..." అని కవి స్వయంగా పరిచయం చేసుకోవడం ప్రాచీన కావ్య
సాంప్రదాయానికి అద్దం పడుతుంది.
ముగింపు

ఈ పుస్తకం తెలుగు సాహిత్యాభిమానులకు, ప్రాచీన కవిత్వ పరిశోధకులకు, ఆధ్యాత్మిక
విజ్ఞానాన్ని కోరుకునే పాఠకులకు మరియు విద్యార్థులకు ఒక అక్షయ నిధి. సంస్కృత
పురాణ సాంప్రదాయం తెలుగులోకి ఎలా పరిణామం చెందిందో తెలుసుకోవడానికి, మరియు
మార్కండేయ పురాణంలోని ఉదాత్త ధర్మాలను అవగాహన చేసుకోవడానికి ప్రతి ఒక్కరూ
తప్పక చదవాల్సిన అమూల్యమైన గ్రంథం.
పుస్తక సమగ్ర సమాచారం (Technical Metadata) ప్రాథమిక వివరాలు (Basic Info):

- P1476 (Title): మార్కండేయ పురాణము
- P1680 (Subtitle): NA
- P31 (Instance of): పుస్తకం / మహాపురాణం (Book / Mahapurana)
- Wikidata ID: NA
- P18 (Image/Cover): NA

వ్యక్తులు (People):

- P50 (Author): మారన (మారయ)
- P110 (Illustrator): NA
- P11105 (Annotator): NA
- P123 (Publisher): ఆంధ్రప్రదేశ్ సాహిత్య అకాడమి
- P655 (Translator): మారన (తెలుగు అనువాదం)
- P98 (Editor): డా॥ జి. వి. సుబ్రహ్మణ్యం
- P767 (Contributor): NA
- P872 (Printer): NA
- P2679 (Foreword Author): NA
- P2680 (Afterword Author): NA

గుర్తింపు సంఖ్యలు (IDs):

- P212 (ISBN-13): NA
- P957 (ISBN-10): NA
- P243 (OCLC): NA
- P675 (Google Books ID): NA
- P648 (Open Library): NA
- P2034 (Gutenberg): NA
- P724 (Internet Archive): NA
- P8383 (Goodreads): NA
- P6721 (K10plus): NA

సందర్భం & ముద్రణ (Context & Edition):

- P407 (Language): తెలుగు (Telugu)
- P291 (Place of Publication): హైదరాబాదు (Hyderabad)
- P577 (Pub Date): NA
- P1104 (Pages): 504
- P2635 (Volumes): NA
- P393 (Edition): Popular Edition Series
- P1031 (Legal Citation): NA
- P186 (Material): Paper
- P437 (Format): Printed Book

అదనపు వివరాలు (Extended Fields)

- Work_Genre_P136: పద్య కవిత్వం / పురాణం (Epic Poetry / Mahapurana)
- Work_Subject_P921: హిందూ ధర్మం, మార్కండేయ పురాణ కథలు, రాజవంశ చరిత్రలు
- Work_Country_P495: భారతదేశం (India)
- Work_Movement_P135: ప్రాచీన / మధ్యయుగ తెలుగు సాహిత్యం (భక్తి & పురాణ
యుగం)
- Work_Based_On_P144: సంస్కృత మార్కండేయ పురాణము
- Koha_Cost: 16-00 (రూపాయలు)
- Total Dewey Decimal Classification – DDC ID: 294.5

English Summary

*Markandeya Puranam* is one of the eighteen major Mahapuranas of ancient
Indian literature. This particular Telugu rendition was authored by the
classical poet Marana (Maraya), who was a direct disciple of the legendary
Telugu poet Tikkana Somayaji. Edited by the distinguished scholar Dr. G. V.
Subrahmanyam and published by the Andhra Pradesh Sahitya Akademi, this
edition represents a monumental effort in preserving classical Telugu
poetic heritage.

The textual fragments provided highlight the Eighth Chapter
(Asthamaaswasamu) of the text. The core narrative centers around the
dialogue between Sage Markandeya and his disciple Krostuki, as well as the
divine birds instructing Sage Jaimini. A major focal point of this section
is the glorious reign of Emperor Marutta, a righteous monarch from the
Solar Dynasty. It details his virtuous lineage, political conquests across
seven continents, marriage to various princesses, and his flawless
administration guided by Vedic principles. The chapter concludes with a
rich tapestry of sub-episodes including the stories of Pransu, Khanitra,
Kshupa, and Karandhama.

Literarily, Marana’s translation is acclaimed for blending the classical
Sanskrit epic structure with native Telugu poetic idioms. His verse style
is fluid, evocative, and deeply devotional. The text serves as both a
spiritual treatise and an irreplaceable historical-philosophical archive,
appealing to scholars, researchers of Indian mythology, and lovers of
classical Telugu literature.