చూతపురి విలాసము772

చూతపురీ విలాసము సాహిత్య / విషయ విశ్లేషణ వ్యాసం పరిచయం

తెలుగు సాహిత్య చరిత్రలో యక్షగాన ప్రక్రియకు విశిష్టమైన స్థానం ఉంది. 'చూతపురీ
విలాసము' అనే ఈ ప్రబంధం ఎల్లూరి నరసింగకవిచే రచించబడిన ఒక అపూర్వమైన తాళపత్ర
గ్రంథం. ఇది ఆధ్యాత్మికత, వైష్ణవ తత్త్వం మరియు మానవ మనస్తత్వాల కలబోతగా
రూపొందిన యక్షగాన ప్రబంధం. తిరుమల తిరుపతి దేవస్థానం వారి ఆర్థిక సహాయంతో,
ప్రముఖ పరిశోధకులు కపిలవాయి లింగమూర్తి గారి సంపాదకత్వంలో ఈ గ్రంథం
పరిష్కరించబడి వెలుగులోకి వచ్చింది.
రచయిత అంతరంగం

ఈ కృతి కర్త అయిన ఎల్లూరి నరసింగకవి సింగపట్నం నరసింహస్వామి భక్తుడు. కృతి
భర్త అయిన తరణికంటి నరసారాయడు మామిళ్లపల్లి నరసింహస్వామి భక్తుడు కావడంతో, ఆయన
అభీష్టం మేరకు నరసింగకవి ఈ గ్రంథాన్ని మామిళ్లపల్లి స్వామికి అంకితంగా
రచించాడు. నాటి సామాజిక పరిస్థితులను, ఆచార వ్యవహారాలను లోతుగా అధ్యయనం చేసి,
సందర్భానుగుణంగా దరువులు, పద్యాలు మరియు ద్విపదలతో మనోహరంగా తీర్చిదిద్దడం
నరసింగకవి ప్రత్యేకత.
పుస్తక సారాంశం / ప్రధానాంశం

ఈ గ్రంథం ప్రధానంగా వైష్ణవ భక్తుడైన విప్రనారాయణుని (తొండరడిప్పొడి ఆళ్వార్)
జీవిత వృత్తాంతాన్ని ఆవిష్కరిస్తుంది. ద్రావిడ దేశమున కావేరీ తీరంలోని
మండంగుడి గ్రామంలో జన్మించిన నారాయణుడు, చిన్ననాటి నుంచే భగవద్భక్తుడై
శ్రీరంగంలో రంగానికి మాలాకైంకర్యం చేస్తూ జీవితాన్ని గడిపాడు. భక్తుల
పాదరేణువునని భావించే ఆయన నమ్రతను బట్టి జనులు ఆయనను 'భక్తాంఘ్రిరేణువు' లేదా
'తొండరడిప్పొడి ఆళ్వార్' అని పిలిచారు.

మానవ జీవితంలో భక్తి (మనోధర్మము) మరియు కామము (దేహధర్మము) మధ్య జరిగే తీవ్ర
పోరాటానికి విప్రనారాయణుని జీవితం ఒక నిదర్శనం. చోళ రాజ ఆస్థాన నర్తకి, వేశ్య
అయిన 'దేవదేవి' ప్రవేశంతో ఆయన జీవితంలో తాత్కాలికంగా కామము జయం
సాధించినప్పటికీ, ఆ పిమ్మట ఆయన తన తప్పును తెలుసుకొని పునరుత్థానం పొంది
భగవంతునికి ఆత్మసమర్పణ చేసుకుంటాడు.

అంతేకాక, ఈ గ్రంథంలో కొల్లాపురం, నాగర్ కర్నూలు, అచ్చంపేట తాలూకాల ప్రాంతీయ
శోభ, సాంఘిక జీవితం మరియు మామిళ్లపల్లి క్షేత్ర విశిష్టత కళ్లకు కట్టినట్లు
వర్ణించబడ్డాయి. ఇందులో అష్టోత్తర దివ్యదేశ స్తోత్రము, అష్టాదశ పీఠ శక్తి
స్తోత్రము, పన్నిద్దరాళ్వారుల వివరములు, సముద్ర మధన వృత్తాంతం వంటి
ఆధ్యాత్మికాంశాలు కూడా చోటు చేసుకున్నాయి.
శైలి మరియు విశ్లేషణ

ఈ యక్షగాన ప్రబంధంలో మొత్తం 915కి పైగా పద్యాలు, దరువులు, ద్విపదలు ఉన్నాయి.
కవి ఇందులో పాటించిన శైలి, వర్ణనలు మరియు కథాకథన పద్ధతి ప్రబంధ శోభను
సంతరించుకున్నాయి. పూర్వ కవులైన పింగళి సూరన 'వైజయంతీ విలాసము' శైలికి, ఈ
చూతపురీ విలాసములోని సామెతలు మరియు భాషా ప్రయోగాలకు ఉన్న పోలికలను సంపాదకులు
విశ్లేషించారు. గ్రామీణ సామెతలను, వైష్ణవ పరిభాషను చమత్కారంగా జోడించి
కవిత్వాన్ని రసవత్తరంగా తీర్చిదిద్దారు.
ముగింపు

తెలుగు సాహిత్య పరిశోధకులకు, తెలంగాణ ప్రాంతీయ చరిత్రను ఆస్వాదించే వారికి,
యక్షగాన నాటక ప్రియులకు మరియు ఆధ్యాత్మిక చింతన గల పాఠకులకు ఈ గ్రంథం ఒక లభ్యం
కాని నిధి వంటిది. నశించిపోతున్న తాళపత్ర సాహిత్యాన్ని రక్షించి,
భద్రపరిచేందుకు ఈ పుస్తకం అధ్యయనం ఎంతో ఆవశ్యకం.
పుస్తక సమగ్ర సమాచారం (Technical Metadata) ప్రాథమిక వివరాలు (Basic Info):

- P1476 (Title): చూతపురీ విలాసము
- P1680 (Subtitle): NA
- P31 (Instance of): Book
- Wikidata ID: NA
- P18 (Image/Cover): NA

వ్యక్తులు (People):

- P50 (Author): ఎల్లూరి నรసింగకవి
- P110 (Illustrator): NA
- P11105 (Annotator): NA
- P123 (Publisher): వాణీ ప్రచురణలు
- P655 (Translator): NA
- P98 (Editor): కపిలవాయి లింగమూర్తి
- P767 (Contributor): శ్రీరంగాచార్య, పాలకొండ గురుమూర్తి, కిశోర్ బాబు,
అశోక్ బాబు
- P872 (Printer): PADMA POWER PRESS, Kutbiguda, Hyderabad
- P2679 (Foreword Author): యం. శ్రీనివాసరావు
- P2680 (Afterword Author): NA

గుర్తింపు సంఖ్యలు (IDs):

- P212 (ISBN-13): NA
- P957 (ISBN-10): NA
- P243 (OCLC): NA
- P675 (Google Books ID): NA
- P648 (Open Library): NA
- P2034 (Gutenberg): NA
- P724 (Internet Archive): NA
- P8383 (Goodreads): NA
- P6721 (K10plus): NA

సందర్భం & ముద్రణ (Context & Edition):

- P407 (Language): Telugu
- P291 (Place of Publication): Hyderabad
- P577 (Pub Date): NA
- P1104 (Pages): 160+
- P2635 (Volumes): NA
- P393 (Edition): NA
- P1031 (Legal Citation): NA
- P186 (Material): Paper
- P437 (Format): Paperback / Print Book

అదనపు వివరాలు (Extended Fields)

- Work_Genre_P136: Yakshagana Prabandham / Poetry / Devotional Literature
- Work_Subject_P921: Vipranarayana Charitra, Vaishnavism, Devotional
Hymns
- Work_Country_P495: India
- Work_Movement_P135: Bhakti Movement / Classical Telugu Literature
- Work_Based_On_P144: Life story of Vipranarayana (Bhaktanghrirenu /
Tondaradippodi Alvar)
- Koha_Cost: NA
- Total Dewey Decimal Classification – DDC ID: 894.827

English Summary

*Chutapuri Vilasamu* is a classical Telugu *Yakshagana Prabandha* composed
by Elluri Narsinga Kavi and edited by the scholar Kapilavai Lingamurthy.
Printed with financial assistance from the Tirumala Tirupati Devasthanams
(TTD), the work is derived from a rare palm-leaf manuscript (*Tala Patra*)
that highlights the rich literary and cultural heritage of the Telangana
region.

The core narrative revolves around the life of Vipranarayana (also known as
Thondaradippodi Alvar or Bhaktanghrirenu), one of the twelve sacred
Vaishnavite Alvars. The composition intricately explores the eternal human
conflict between divine devotion (*Bhakti*) and worldly desires (*Kama*)
through the story of Vipranarayana's devotion to Lord Ranganatha and his
temporary downfall caused by Devadevi, a court dancer. It vividly depicts
his ultimate redemption and complete surrender to God.

Beyond its primary narrative, the text serves as a cultural artifact
reflecting the local history, geography, and social customs of regions such
as Kollapur, Nagarkurnool, and Achampet, particularly praising the
sacredness of the Mamillapalli Narasimha Swamy shrine. Comprising over 915
literary components—including verses (*Padyalu*), musical couplets (
*Daruvulu*), and metrical passages (*Dwipadalu*)—the work demonstrates
remarkable poetic fluency, local proverbs, and traditional Vaishnavite
terminology. This publication stands as a valuable contribution to Telugu
literary history, regional research, and devotional poetry.