విశ్వాత్మ9552

విశ్వాత్మ సాహిత్య / విషయ విశ్లేషణ వ్యాసం

• *పరిచయం:* "విశ్వాత్మ" అనేది వి. కొండలరావు గారు రచించిన ఒక విశిష్టమైన వచన
కవితా సంపుటి (Modern Telugu Poetry Collection). ఇది ఆధునిక తెలుగు సాహిత్య
పరిధిలోని 'కవిత్వం' (Poetry) విభాగానికి చెందుతుంది. సమాజంలో నెలకొన్న
విభిన్న పరిస్థితులు, మానవ సంబంధాలు, స్త్రీ సాధికారత, విప్లవ భావాలు మరియు
వ్యక్తిగత అనుభూతులను ఆవిష్కరిస్తూ వివేకానంద పబ్లికేషన్స్ ద్వారా అక్టోబరు
1984లో తొలిముద్రణగా హైదరాబాద్‌ వేదికగా ఈ గ్రంథం వెలువడింది.

• *రచయిత అంతరంగం:* కవి వి. కొండలరావు గారు M.Com., LL.B. విద్యార్హతలు కలిగి,
ఉన్నతాధికారిగా బాధ్యతలు నిర్వర్తిస్తూనే సాహిత్యం, సంగీతం, జర్నలిజం మరియు
హార్టికల్చర్‌లలో విశేష అభిరుచిని కనబరిచారు. ఉన్నత పదవిలో ఉన్నప్పటికీ
అధికారిక గర్వానికి తావివ్వక, ఆర్ద్రతను చంపుకోకుండా మానవీయ కోణంలో సమాజాన్ని
దర్శించడం వారి అంతరంగానికి నిదర్శనం. తెలుగుతో పాటు ఇంగ్లీషు, ఉర్దూ, హిందీ,
రష్యన్ భాషలలో ప్రావీణ్యం ఉన్న బహుభాషా కోవిదులైన వీరు, మానవతా దృక్పథమే
ప్రధాన ధ్యేయంగా ఈ కవితలను మలిచారు.

• *పుస్తక సారాంశం / ప్రధానాంశం:* ఈ కవితా సంపుటిలో చిన్న చిన్న పరిసరాల నుండి
మహాకవుల వరకు, నిత్య జీవిత దృశ్యాల నుండి సామాజిక విప్లవాల వరకు అనేక అంశాలపై
రాసిన ఖండికలు ఉన్నాయి.

- *మానవతా దృక్పథం & పెంపుడు జంతువుపై మమకారం:* "అగ్గిపుల్ల, కుక్కపిల్ల
కాదు ఏదీ కవితకనర్హం" అన్న మహాకవి శ్రీశ్రీ మాటలను నిరూపిస్తూ కవి తమ పెంపుడు
కుక్క 'జుగ్ను' (ఉర్దూలో వెలుగు/మిణుగురు) మీద "జుగ్ను" అనే ఆర్ద్రమైన కవితను
రాశారు. ఆ పెంపుడు జంతువు తెచ్చిన వెలుగును, పిల్లలతో దాని స్నేహాన్ని, ఇంటికి
అది ఇచ్చే రక్షణను ఎంతో ముచ్చటగా వర్ణించారు.
- *కవితా వైతాళికులకు నివాళి:* కవితా లోకాన్ని ఉజ్వల ప్రభాత గానంతో
మేల్కొలిపిన శ్రీశ్రీని ఉద్దేశించి "ఒక్కొక్క మనిషే ఒక యుగం, ఒక్కొక్క మనసే ఒక
విప్లవం" అంటూ కొనియాడారు. మనిషిని యుగకర్తగా సన్మానించే ఉన్నతమైన మానవ
దృక్పథం ఇందులో కనిపిస్తుంది.
- *సామాజిక విప్లవం & స్త్రీ చైతన్యం:* 'గాలి విస్తరి' అనే ఖండికలో భారతీయ
మూఢనమ్మకాలకు, ఖర్మ సిద్ధాంతానికి, పురుషాధిక్యతకు బలైపోతున్న భారతీయ స్త్రీని
హెచ్చరిస్తూ విప్లవ శంఖారావం పూరించారు. సాంప్రదాయాల పేరిట మెడలో వేసే
అలంకారాలు 'బంగరు పరిహాసాలు'గా మారాయని, "Understand", "Adjust" అనే మాటల
వెనుక స్త్రీ తన ఉనికిని కోల్పోతోందని ఎండగట్టారు.
- *విషాదం & ఆత్మీయ అనుబంధాలు:* 'ఒక మనస్సు పది మనస్సులై ప్రవహించె' అనే
కవితలో ఒక మిత్రుడు తన ఒక్కగానొక్క కొడుకుని పోగొట్టుకున్నప్పుడు కలిగిన
తీవ్రమైన వేదనను, దుఃఖాన్ని కవి కంటినీటిగా ఆవిష్కరించారు. అలాగే 'మరపురాని
మామయ్యకు' శీర్షికతో రాసిన కవితలో ఆత్మీయుల కోల్పోవుట వలన కలిగిన ప్రగాఢమైన
వెలితిని ఆత్మీయంగా అంకితమిచ్చారు.

• *శైలి మరియు విశ్లేషణ:* కొండలరావు గారి కవితా శైలి అత్యంత సరళమైనది,直టిగా
చదువరి మనస్సును తాకేలా ఉంటుంది. వచన కవిత్వంలో కమ్మని అనువైన భాషను, భావాన్ని
సూటిగా అందించే బాణీని ఉపయోగించారు. ఆంగ్ల పదాలను (ఉదా: Understand, Adjust)
కూడా కవితా సందర్భానికి తగినట్లుగా సామాజిక విమర్శ కోసం సహజంగా ప్రయోగించారు.
వచన కవితా రీతిలో ఆర్ద్రత, విషాదం మరియు సామాజిక స్పృహ కలగలిసి ప్రవహిస్తాయి.

• *ముగింపు:* మానవీయ విలువలను, సామాజిక చైతన్యాన్ని కోరుకునే ప్రతి పాఠకుడికి,
ఆధునిక తెలుగు కవిత్వాన్ని అధ్యయనం చేసే విద్యార్థులకు మరియు పరిశోధకులకు
"విశ్వాత్మ" ఒక అమూల్యమైన పుస్తకం. అధికారం, యాంత్రిక జీవనంలోనూ ఆర్ద్రతను ఎలా
కాపాడుకోవచ్చో తెలుసుకోవడానికి ఈ కవితా సంపుటిని తప్పక చదవాలి.
పుస్తక సమగ్ర సమాచారం (Technical Metadata)

*ప్రాథమిక వివరాలు (Basic Info):* • P1476 (Title): విశ్వాత్మ • P1680
(Subtitle): NA • P31 (Instance of): కవితా సంపుటి (Poetry Collection) •
Wikidata ID: NA • P18 (Image/Cover): NA

*వ్యక్తులు (People):* • P50 (Author): కొండలరావు వెంచాల (వి. కొండలరావు) •
P110 (Illustrator): NA • P11105 (Annotator): NA • P123 (Publisher):
వివేకానంద పబ్లికేషన్స్, 10-2-289/71, శాంతినగర్, హైదరాబాద్ • P655
(Translator): NA • P98 (Editor): NA • P767 (Contributor): NA • P872
(Printer): నాట్యకళా ప్రెస్, ఖైరతాబాద్, హైదరాబాద్ • P2679 (Foreword Author):
NA (ముందుమాట 'కవన కెరటాలు' అని ఉంది, రచయిత పేరు ఇవ్వబడలేదు) • P2680
(Afterword Author): NA

*గుర్తింపు సంఖ్యలు (IDs):* • P212 (ISBN-13): NA • P957 (ISBN-10): NA • P243
(OCLC): NA • P675 (Google Books ID): NA • P648 (Open Library): NA • P2034
(Gutenberg): NA • P724 (Internet Archive): NA • P8383 (Goodreads): NA •
P6721 (K10plus): NA

*సందర్భం & ముద్రణ (Context & Edition):* • P407 (Language): తెలుగు (Telugu)
• P291 (Place of Publication): హైదరాబాద్ (Hyderabad) • P577 (Pub Date):
అక్టోబరు 1984 (October 1984) • P1104 (Pages): NA • P2635 (Volumes): NA •
P393 (Edition): ప్రథమ ముద్రణ (First Edition) • P1031 (Legal Citation): NA •
P186 (Material): Paper • P437 (Format): Paperback
అదనపు వివరాలు (Extended Fields)

• Work_Genre_P136: కవిత్వం / వచన కవిత్వం (Telugu Poetry / Free Verse) •
Work_Subject_P921: మానవతావాదం, సామాజిక స్పృహ, స్త్రీ చేతన, జీవిత అనుభూతులు
• Work_Country_P495: భారతదేశం (India) • Work_Movement_P135: ఆధునిక తెలుగు
కవిత్వం / వచన కవితా ఉద్యమం • Work_Based_On_P144: NA • Koha_Cost: Rs. 10/-
(రూపాయలు పది మాత్రమే) • Total Dewey Decimal Classification – DDC ID:
891.481 / 800 (Poetry)
English Summary

"Vishwatma" is a evocative collection of modern free-verse Telugu poetry
authored by V. Kondala Rao (Kondala Rao Venchala) and published in October
1984 by Vivekananda Publications, Hyderabad. Despite serving as a
high-ranking official, Kondala Rao—holding degrees in M.Com. and LL.B. and
proficient in multiple languages including English, Telugu, Urdu, Hindi,
and Russian—retained a deeply empathetic and sensitive poetic outlook.

The poetry collection reflects a strong humanistic perspective, blending
emotional sensitivity, social critique, and personal grief. Demonstrating
the ethos that no subject is too trivial for poetry, the author writes
"Jugnu," a touching poem dedicated to a family pet dog whose presence
brings light and joy to the household. Concurrently, he pays rich tributes
to revolutionary poetic figures like Sri Sri, acknowledging the capacity of
individual human consciousness to drive social transformation.

A major theme in the collection is social reform, particularly woman
empowerment. In poems like "Gali Vistari," the poet sharply critiques the
patriarchal norms, fatalistic beliefs, and social conditioning that force
women into silent compliance under the guise of tradition. Furthermore,
pieces like "Oka Manassu Pada Manassulai Pravahinche" capture profound
personal tragedy, transforming a friend's loss of an only son into an
intensely poignant reflection on grief and human mortality.

Written in an accessible, direct, and emotionally resonant style,
"Vishwatma" stands out for its clarity of expression and authentic humanist
tone. It serves as an insightful read for lovers of modern Indian
literature, scholars of modern Telugu poetry, and general readers seeking
verse that bridges bureaucratic realism with deep poetic empathy.